مێژوو
حوكمڕانى ره‌زاخان شه‌هابولمولك

حوكمڕانى ره‌زاخان شه‌هابولمولك


شه‌فه‌ق نيوز/ ره‌زاخان شه‌هابولمولك كوڕ حسێن خان نزام ئه‌لده‌وله‌، له‌ رووژ يه‌كه‌م ره‌بيعولئه‌وه‌ل ساڵ 1293 ره‌سيه‌ شار سنه‌و له‌ باخ خه‌سره‌وئاباد ك نزيكه‌ له‌ شار سنه‌ داوه‌زێ، ئمجا له‌ شوون هه‌فته‌يگ جيواز بوى ئه‌را(دارولئه‌ياڵه‌) ك باره‌گاى حكومه‌ته‌.

 

ميرزا قه‌زوينى خه‌زنه‌دار ك يه‌كيگ بويه‌ له‌ خزمه‌تكاره‌يلى، پله‌ى وزاره‌ت وه‌پى به‌خشريا و كاوبار باج و خه‌راج و ئاڵشت وئوڵوشت ولايه‌ت وه‌پى سپاريا، ناوبرياگ پياويگ بفام و ماريفه‌تدار بوى و له‌ ماوه‌ى كه‌ميگ ئاگادارى و شاره‌زايى له‌ كاروبار وڵات په‌يا كرد.

 

شه‌هابولمولك ديواخانى ريكخست ئه‌را ئه‌وه‌گ وه‌ چه‌وديرى و ئاگادارى خوه‌ى به‌شه‌يل جياجياى كاروبار ولايه‌ت وه‌ڕيه‌و بچێد.

 

له‌يرا شه‌ره‌فولمولك چى ئه‌را دار ئه‌لخه‌لافه‌و په‌نا برده‌ لاى ئارامگاى شازاده‌ عه‌بدلعه‌زيم و شه‌هابولمولكيش وه‌و په‌ڕێ سه‌روه‌خوه‌ييه‌و كه‌فته‌ حوكمڕانى و جيوه‌جيكردن و ده‌سه‌وه‌ركردن هه‌وه‌جه‌يل كاروبار مه‌ردم.

 

شه‌هابولمولك گشت كار وه‌ده‌سه‌يل مه‌رز چڕێ ئه‌را شار و وه‌شيوه‌يگ شايسته‌و گونجياگ بڕيار جيوه‌جيكردن كاره‌يلى دا و دوياخريش گشتيان وه‌ خوه‌شييه‌و كله‌و كرد ئه‌را شوون كاره‌يليان.

 

حه‌يده‌ر به‌گ وه‌كيل مه‌ريوان ك كابرايگ سه‌ه‌ركيش و ناپاك بوى وه‌ل ده‌وڵه‌ت، وه‌ هاوكارى محه‌مه‌د ته‌قى خان كوڕ ئسماعيل خان به‌نى ئه‌رده‌ڵان ك جايه‌ڵ جوانيگ زرنگ بوى و ئه‌وسا حاكم مه‌ريوان بوى، وه‌ فه‌رمان شه‌هبولمولك ده‌سگير كرياو كلكريا ئه‌را دارولئه‌ياڵه‌.

 

ئى كاره‌ ئه‌وه‌نه‌ى تر مه‌رزه‌يل ريكخست و ڕى وبان و جاده‌يليش ئاسايش و ئارامى په‌يا كردن، ئمجا شه‌هابولمولك وه‌ شيوه‌ى ئێڵ و ئه‌شيره‌ت ره‌فتار وه‌ل مه‌ردم كوردستان كردياد و بيئه‌نازه‌يش به‌خشنده‌ بوى و له‌ وه‌رجه‌ گشتيانيش سه‌يده‌يل له‌بان سفره‌ى به‌خشنده‌يى ئه‌و جه‌مه‌و بويان و يه‌يش وه‌ هاتنيان خوه‌شاڵ بوى.

 

شه‌هابولمولك بى ئه‌نازه‌ چه‌وى له‌ فه‌قير و خانه‌دانه‌يل كوردستان بوى، حورمه‌ت شاعير و زانايه‌يل گرتياد، هه‌رچه‌نى ته‌مه‌نى كه‌م بوى، وه‌لێ ره‌فتارى جوان و خاسى فريه‌يگيش داشت، ئمجا ئه‌و زانايه‌يل كوردستانه‌ ك له‌ ته‌هران گله‌و خواردوێن له‌ سوز و مه‌رحه‌مه‌ت ئه‌و فريه‌ ئاسووده‌و سه‌رفراز بوين.

 

ئمجا له‌ ناوڕاس ساڵ شماره‌يگ سه‌وزى فرووش و به‌قاڵ و پرتاڵ فرووش و بيكار و ساخته‌چى شار سنه‌ وه‌ ده‌سايس مه‌ردمانيگ ياخى بوين و گشت خاسى و كرده‌وه‌يل شه‌هابولمولك فه‌رامووش كردن  و ده‌سكردنه‌ مانگرتن.

 

كار وه‌ده‌سه‌يل ده‌وڵه‌ت ئى كاره‌يل ياخى بويه‌يله‌ وه‌ پيلان شه‌ره‌فولمولك زانستن و بوخت ئى كاره‌يل ناشرينه‌ كردنه‌ ئه‌وا، وه‌لێ له‌ڕاسى شه‌ره‌فولمولك ئاگا نه‌ياشت له‌يانه‌و نه‌ وه‌ئاشكرا و نه‌يش وه‌ ژير وه‌ژير رازى وه‌ى كاره‌يله‌ نه‌وێ.

 

وه‌و خاتريشه‌ بڕيگ سوار له‌ ئورده‌وه‌ كلكريا ئه‌را ئه‌وه‌گ شه‌ره‌فولمولك ده‌سگير بكه‌ن، يه‌كيگ له‌ ئاشنايه‌يل شه‌ره‌فولمولك ك له‌ناو ئه‌و سواره‌يله‌ بوى زويتر ئاگادارى كرد، شه‌ره‌فولمولكيش ئه‌را جار دويه‌م په‌نا برده‌ وه‌ر ئارامگاى شازاده‌ عه‌بدولعه‌زيم و شه‌هابولمولكيش ئه‌مان دا ياخى بويه‌يل له‌ ئارامگاى ئيمام زاده‌ هاتنه‌ ده‌يشت، دى له‌شوون ئه‌وه‌يش حكومه‌ت كرماشان و كوردستان سپاريا ده‌س نواب سوڵتان موراد ميرزاى حوسام ئه‌لسه‌ڵته‌نه‌.

عه‌لى نه‌قى ئه‌لحوسه‌ينى