سوننه‌ و شيعه ناكووكن!

شفق نيوز

عێراق ناوه‌ند وه‌گژ يه‌كا چێن بويه‌، هه‌ر له‌ ده‌سپێك نيشته‌جی بوين ئنسان ‌تا ئيسه‌ ئه‌ی سه‌رزه‌مينه‌ ئارامی وه‌ خوه‌ی نه‌يه‌.

وه‌لی له‌ باڵ تريشه‌و ناوه‌ندێگ وه‌هێز ئه‌را ناسين مێژوو و كه‌لتوور مروڤايه‌تی بويه‌. له‌ ئه‌ی ناوه‌نده‌ جه‌نگه‌يل مێژوويی رويداس ‌و گه‌وهه‌ر ژيان مروڤايه‌تی ئاڵشته‌و‌ كرياس‌. نيشته‌جييه‌يل ئه‌ی ناوچه‌ نه‌تويه‌نستنه‌ تايبه‌تمه‌ندی ئه‌ی ناوچه‌ هه‌ر ئه‌وجووره‌گ بوی بپارێزنه‌ی. جی سه‌ر‌هێزداين هوير بويه‌، ئه‌ڵگر ناسنامه‌ی فره‌ له‌ خوداوه‌نده‌يل بويه‌.

هه‌ر نه‌ته‌وه‌و تيره‌ و ده‌سه‌ێگ ئه‌را وه‌هێز كردن خوه‌داوه‌ند خوه‌يان له‌ ئه‌ی ناوچه‌ جه‌نگ كرديه‌، مه‌ردوك و عه‌شتار و ئينشوشيناك و زه‌روان و ميترا و ئه‌هورا و  ئه‌هريمه‌ن و مه‌له‌ك تاوس دياريترين نموونه‌ی ئه‌را ئی راسيه‌سه‌.

فێشتر نويسايا كوينه‌ و تيستامێنتێن پيروز له‌ سه‌ر ئه‌ی خاكه‌ سه‌رئه‌ڵدانه‌و  ئه‌وجووره‌گ دياره‌ گلگامش و دينكه‌رد و ئه‌ده‌ڤيرافنامه‌ و ڤه‌نديداد وهه‌زار و يه‌ك شه‌ويش له‌ بان ئه‌ی خاكه‌ چه‌وهه‌ڵدانه‌سه‌ دونيايا.

بومی بوين وه‌ مانی ته‌مام بومی بوين نه‌توانستيه‌ خوه‌ی بپارێزيد. له‌ هه‌ر لايگه‌و چه‌و تام بڕياسه‌ لی و له‌يره‌ وه‌ وه‌رده‌وامی جی شه‌ڕ و ئاژاوه‌و سه‌رئه‌ڵدان و به‌رخوه‌دان بويه‌.

سومه‌ری و بابلی و كندی و مه‌ردوك و هتيت و ئيلامی و ئاشوری و ميدی و ئاتروپاتانی كوچبه‌ر و نيشه‌جی ئه‌ی ناوچه‌ بوينه‌. له‌ شوون وانه‌: هاخامی و  ساسانی، په‌هله‌وی وبيزاتی و تازی و مه‌غول و سه‌ڵجوق و عوسمانی و ئه‌رۆپی وه‌ ناو موبه‌شيرن(بڵاوه‌وكه‌ره‌يل ئايين) هێرش كه‌ر و داگيركه‌ر و شه‌رخوازی ئه‌ی ناوچه‌ هێرش كردنه‌سه‌ سه‌رێ.‌ وه‌رده‌وام ئه‌ی ناوچه‌ نائارام و گرژ و جه‌نگاوێ و دڵڕه‌ق بويه‌. مێژووه‌گه‌ی خوه‌يشێ فره‌ ڕشياشه‌ يه‌كا و ئه‌ڵته‌كايه‌. ئيسڵام پيروزيش روڵێ دشوار و شه‌ڕانی له‌ مێژووهاوچه‌رخ ئه‌ی ناوچه‌ داشتيه‌.

فتوحات و غزا وه‌ ئه‌مه‌ر خودای گه‌ورا وه‌ فه‌رموده‌ی پيروز قورئان له‌ژێرناو ئه‌نفاله‌و، ئاگر شه‌ر له‌ی ناوچه‌ خوه‌شه‌و كرديه‌. بێزاری په‌ێخه‌مه‌بر(س.خ) له‌ سه‌ر و بن ئه‌ی ناوچه‌ له‌ كه‌له‌ڕه‌قی ئاسايی ئه‌ی ناوچه‌سه‌. شه‌رگه‌وار له‌ ناوه‌ين داڵگ موسه‌ڵمانه‌يل و ئه‌ميرمومنين حه‌زره‌ت عه‌لی(س.خ) ك وه‌ شه‌ر شوتر ناسيايه‌ هه‌ر له‌ بێ ئاوی ئه‌ی ناوچه‌ بويه‌. فێشتر له‌يه‌وكدان و شه‌ر له‌ ناوه‌به‌ر ده‌سڵات خه‌ليفه‌ راشدين وه‌پا بويه‌ و خوه‌ی سافه‌و كردنيشيان هه‌ له‌ سه‌ر پشت ئه‌ی ناوچه‌ بويه‌.

جی داخه‌ ك سێ خه‌ليفه‌ و جيگر په‌ێخمه‌به‌ر ئه‌كره‌م له‌ ئه‌ی خاكه‌ وه‌ ده‌ست يه‌ ك شه‌هيد بوين.

ئه‌و كوشتاره‌گ ك‌ ياره‌يل په‌ێخه‌مبه‌ر له‌سه‌ر و بن مزگانيدان ئه‌را خودای گه‌و‌را وه‌  جێيه‌ ره‌سی ك زاروك يه‌ك سه‌ربڕين و وه‌دڵڕه‌قيه‌و يه‌زيد كوڕ مه‌عاويه‌ هێرش كرده‌ سه‌ر نه‌وه‌ی په‌ێخه‌مبه‌ر.

كار ڕه‌سيه‌ ئه‌وجا ك زه‌ينه‌ب شه‌هيد له‌ گاپاره‌ كوشتن. فره‌ ره‌فتار گه‌ن وه‌ل يه‌كا كردن ك هه‌ميش ئه‌ی كاره‌يه‌ل له‌ ناو خاك عێراق بويه‌. هولاكو، جه‌نگيزخان، عوسمانييه‌يل به‌ڕبه‌ڕ و فارسه‌يل مه‌جوس وه‌رده‌وام وه‌ چه‌و ته‌ماوه‌و نوڕسنه‌سه‌ ئه‌ی سه‌رزه‌مينه‌.

هه‌رچه‌ن له‌ سه‌رده‌م خه‌ليفه‌يل عه‌باسی وه‌ سه‌رده‌م روشنايی و زانست و علم و  عه‌داڵه‌ت به‌ نسبه‌ت مێژووی ئيسلاميه‌و وه‌ سه‌رده‌م زێڕين ناو لێ نانه‌، وه‌لی هه‌ميش خالی نه‌ويه‌ له‌ كوشت و كوشتار و شه‌ڕ ناوه‌خوه‌يی. به‌ڵكو وه‌ هه‌زران دويه‌ت و ژن و خانم كافر كوردستانی وه‌ جاری و خزمه‌تكارو وه‌رده‌سه‌و كاڵای سه‌نين و فرووشتن ده‌سڵاتداره‌يل ئه‌و سه‌رده‌مه بوينه‌‌.

چێشتێگه‌ به‌ڵگه‌ نيه‌توايد ك له‌و سه‌رده‌م مێژوييه‌و وه‌رجله هاتن غه‌زه‌وات ئيسلام و فتوحات ياره‌يه‌يل و كوچبه‌ره‌يل عه‌ره‌و ئه‌را عێراق، نيشته‌جی ئه‌ی خاكه‌ فێشتريان كورد بوينه‌و ئه‌ی مه‌ردمانه‌ وه‌رگری دشوارێگ ئه‌را مه‌ن خوه‌يان كردنه‌.

وه‌ سه‌دان هێرش و غه‌زه‌وه‌ وه‌ی مانا وه‌ قه‌ڵ وقام ئه‌ی نه‌سه‌وه‌ هه‌‌ڵسان. فره‌ ياخی و كه‌له‌ ره‌ق بوينه‌و خوه‌يان پاراستنه‌ له‌وه‌رده‌م جه‌م په‌ێخه‌مبه‌ر و خه‌ليفه‌يل راشدين وه‌رده‌وام جی ترس و نه‌فره‌ت بوينه‌.

زانايل و نويسه‌ره‌يل ئيسلامی وعه‌ره‌و فه‌ره‌ وه‌ خروای وه‌سف ئه‌ی مه‌ردمه‌ كردنه‌.

جمشت شێوانن مێژوو كورد ده‌س وه‌پێكردنه‌ ك كورد له‌ نه‌سل شه‌يتان و ئه‌جنه‌و گرگن و پاشمه‌نه‌ی ديوه‌يل له‌ قه‌ڵه‌م دريانه‌.

قه‌دره‌ وه‌ ره‌ش شانسی و سيه‌ به‌ختی چوی چاره‌نويس ئيمه‌ چوی مه‌ردم كوردستان وه‌ل ئه‌ی رويدايه‌يلا گريه‌ بخوه‌يدو نيه‌تويه‌نيم وه‌ ئاسانی خوه‌مان له‌ ئه‌و جوور نوڕسنيگ رزگار بكه‌يمن. خوه‌ی ئه‌و ده‌ست قه‌دردان نه‌  كار يه‌ی و نه‌كار ئه‌ويه‌. ئمڕووژه‌يش پشت چه‌ن كاره‌سات وكۆم كوژی ك كورد وه‌ ده‌ست برايل خوه‌ی موسه‌ڵمان تويش بويه‌، وه‌لی ناچاره‌ وه‌ل يه‌كا بژيه‌ن و ئاماده‌يم ئه‌گه‌ر وان ئيمه‌ قه‌بوڵ بكه‌ن، ئيمه‌ له‌ خزمه‌تيان بويمن.

په‌يڕوه‌ كردن په‌روه‌دی خوادوه‌ندی و ئايات قورئان پيروز له‌ لای مه‌ردم كودستان چێشتيگ به‌ڵگه‌ نه‌خوازه‌. وه‌خشين و چه‌و له‌ گوزه‌يشته‌ نويقانن، ئه‌ڵوژانن ئاينده‌یگه‌ ك نه‌ته‌وه‌ی كورد وه‌ گه‌شبينانه‌وه‌ نوڕيده‌ پێ.

دويای هه‌ڕه‌كيان روباريگ خوين ك هه‌زران جاێل كورد و كوردستان كرياسه‌ قوروانی تا له‌ رێ ئازادی ژيان بكا. دويای ئه‌نفال و جينۆسايد كردن، هه‌ميش مه‌ردم كوردستان ئاماده‌س تا دوسداشتن و دوسايه‌تی وه‌ل دوژمن خوه‌يا درێژتره‌و بكا.

ئه‌را پاراستن مروڤايه‌تی و دمۆكراسی بوين ناوه‌ند، مه‌ردم كوردستان هانه‌سه‌رپا، ئمڕوويش پشت خوه‌يانه‌وكيشان سه‌ربازه‌يل ئه‌مريكا ك له‌ لای ته‌مام عه‌روه‌يل چوی داگيركه‌ر و زاڵم وه‌پێان نوڕسن، له‌ لای كوردستانيه‌يل چوی طه‌ير وئه‌بابيل هاتنه‌  ناسيان ك له‌وه‌خته‌ عێراق هاته‌ ته‌كان وه‌ تايبه‌ت له‌ ناونی شيعه هاوپه‌يمان و سوننی هاوسنوور. كۆمه‌ێگ له‌ سه‌ركرده‌ و ناوداره‌يل سوننی عه‌ره‌و پاشمه‌نه‌ی كوينه‌ ده‌سڵات په‌ناو بردنه‌ ناوماڵ كورد وخوه‌يان خسنه‌ سه‌ربه‌خت سه‌ركردايه‌تی كوردستان.

وه‌لی خوه‌شبه‌ختانه‌ سه‌ركردايه‌تی كوردستان پشت خوه‌ی نه‌نوڕس و ته‌نيا نوای خوه‌ی گيان مروڤايه‌تی كرده‌ ئارمانج و باوش ئه‌را ئه‌و كه‌سان واز كرد ك ئاماده‌ نه‌وين مشتێگ له‌ خاك كوردستان ك له‌ لێ بڕياس ئه‌و خاوه‌ن ره‌سن خوه‌ی ئه‌ڵگه‌ردنن.

ئاماده‌ نه‌وين كورد له‌ موسڵ بووده‌ خاوه‌ن ده‌سڵات. ئه‌گه‌ر ئمڕوويش ده‌س ئه‌وانه‌ بڕه‌سێد وه‌ل هاوپه‌يمانه‌ليشيانا ناو پيروز كوردستان نيه‌يلن له‌ بان نه‌خشه‌ی جه‌هان بمێنێد.