ژياننامه‌ی گه‌وراپياو ئاينی يارسان(سه‌يد خه‌ليل عالی نژاد)

شفق نيوز

واز كرد. باوگی ڕه‌حمه‌تی سه‌ید شامراێ عالی نژاد، ته‌مويره‌ژه‌ن بى.

سه‌ید خه‌لیل مه‌شق ته‌مويره‌ وه‌ل سه‌يد نادر تاهری ده‌سوه‌پی كرد و 2 ساڵيش چييه‌ لاى سه‌ید ئه‌مروڵڵاى شائبرایمی. هه‌ميش له‌ ده‌وریش ئه‌میر حه‌یاتی هووكاره بوى و دوياتر چويه لای ماموستا عابدین خادمی؛ له‌ هه‌مان وه‌خت سه‌رپه‌ر‌شتی گرووپ ته‌مويره‌ژه‌نه‌يل شار سه‌حنه‌يش گرده‌مل. ناوبرياێ له‌ ئاخره‌يل ده‌يه‌ی په‌نجا به‌ش موسیقای زانكۆ هونه‌ر ته‌واو كرد.

له‌ سه‌ره‌تای ده‌يه‌ى 60 گرووپ ته‌مويره‌ی شه‌مس وه سه‌رپه‌رشتی که‌یخسره‌و پوورنازری دامه‌زريا و عالی نژاديش چويه‌ ناو جه‌م ئی گرووپه. به‌رهه‌م هاوکاريی وه‌ل گرووپ ته‌مويره‌ی شه‌مس، وه‌ته‌نياژه‌نين و جواو ئاواز نه‌مر سه‌ید خه‌لیل له‌ کاسێت (صدای سخن عشق) بوی ک وه‌ل ده‌نگ مامۆستا شه‌هرام نازری بڵاوه‌و كريا.

 

له‌ ناوڕاس ده‌يه‌ی 60هه‌تاوی سه‌ید خه‌لیل خوه‌ی گرووپ بابا تاهر دامه‌زران و وه‌هاوكاری ئه‌ندامه‌يل گرووپه‌گه‌ کاسێتيگ وه‌ناو (زمزمه‌ی قلندری) به‌رهه‌مهاوردن. له‌ ئاخره‌يل هه‌مان ده‌يه سه‌یدخه‌لیل وه وه‌سيه‌ت ڕه‌حمه‌تی عيبادی ئه‌را به‌شداری له‌ ڕێوڕه‌سم وه‌خاكسپاردنى چی ئه‌را تاران و دی هویچ وه‌خت ئه‌را ميلكان خوه‌ی گله‌ونه‌خوارد.

عالی نژاد له‌شوون چه‌ن ساڵ مه‌نين له‌ تاران، ئيران هيشته‌جی و وه‌ره‌و وڵات سويد كووچ کرد. جارێ مه‌مه‌ر ئى كووچكردنه‌ وه‌ته‌واوی ديار نيه‌، وه‌لی ئه‌نجامه‌گه‌ی تيرۆر سه‌ید خلیل بوى.

له‌ ساڵ (1380.ك.هه‌تاوی) له‌ شار گوتنبێرگ سويد، سه‌ید خه‌لیل وه ده‌س كه‌سه‌يل نه‌ناسرياێ تيرۆر كريا و ماڵ و ته‌رم بی گيانيشی ئاگر دريا.

 

بواره‌يل چالاكی:

 

بێ گومان موسیقا بوار سه‌ره‌كی كاروچالاكييه‌يل عالی نژاد بوى. هه‌رچه‌ن فره‌تر وه‌ ژه‌نين ته‌مويره‌ ناسرياويد وه‌لی چالاكيی له‌ مه‌يدان هونه‌ر ته‌نيا وه‌ی مه‌سه‌له‌ كوتايی وه‌پی نه‌هاتياد. سه‌ید خه‌لیل خاون ده‌نگ زوڵاڵ و وه‌سووزيگ بوى و ئاواز له‌ مه‌کته‌ب مامۆستای كووچكردگ میرزا حوسێن خادمی هووكاره‌ بويد، هه‌ميش له‌ ڕه‌حمه‌تی نادر نادری هووكاره‌ی ده‌ف بوى و له‌ که‌یخسره‌و پوور نازری-يش ژه‌نين تار ياێ گرد.

بيجگه‌ له‌ ژه‌نيارى ته‌مويره‌، له‌ دروسكردن ئی ئامێره‌ پسپۆڕ بوی و ته‌مويره‌گانی وه‌ مۆر شه‌يدا و قه‌له‌نده‌ر تا ئيسه‌يش هه‌سه‌يان.

 

هه‌ڵه‌وگه‌ردانن و شيه‌وكردن بڕێگ باوه‌ت مه‌زه‌وی (په‌يوه‌نديدار وه ئاين يارى) له‌ چالاكييه‌يل تر ناوبرياێ بوی. هه‌ميش ئه‌را ماوه‌يگ ( نزيكه‌ی 10 ساڵ) وه هه‌ساره‌ناسی و په‌يمانه‌ی وه‌خت کوردی خه‌ريك بوی ک ئاكامه‌گه‌ی ڕووژشمار کوردی گه‌رمه‌سێری سوڵتانی بوى ک له‌شوون په‌سه‌نكردنی له‌لايه‌ن ده‌زگای ژئوفیزیک زانكۆی تاران، ئه‌ی ڕووژشماره‌ گشت ساڵيگ چه‌ن ده‌نگيگ له‌لی چاپ كريه‌ێد. داناين ئی ڕووژشماره‌ بويه‌ باێس ئه‌وه‌گ به‌ش فره‌يگ له‌ كێشه‌يل كومه‌ڵگای (یارسان) وه تايبه‌ت له‌باره‌ی وه‌خت ڕووژه‌گرتن چاره‌سه‌ر بكريه‌ێ.

 

کتاوه‌يل‌:

ته‌مويره‌ له‌ سه‌رده‌مه‌يل كويه‌ن تا ئمڕوو(تنبور از دیر باز تاکنون) ک نامه‌ی ماسته‌ر عالی نژاد بوى ئه‌را وه‌رگرتن پله‌ی کارناسی له‌ كۆلێژ موسیقای زانكۆی هونه‌ر تاران.

هه‌ڵه‌وگه‌ردانن و شيه‌وكردن ورد که‌ڵامه‌یليگ جوور به‌شيگ له‌ که‌ڵام حه‌زره‌ت شێخ ئه‌میر و که‌ڵام حه‌زره‌ت ته‌یموور بانیارانى و هه‌ڵه‌وگه‌ردانن که‌ڵام حه‌زره‌ت خان ئه‌ڵماس.

 

به‌رهه‌مه‌يل مۆسيقا:

له‌ ناوبرياێ به‌رهه‌مه‌يل فره‌يگ جوور ئاین مه‌ستان و سه‌نای عه‌لی وه‌جی مه‌نيه‌.

 

هزاران سه‌ڵام له‌ گيان پاك سه‌يد خه‌ليل عالی نژاد و گشت ئه‌و كه‌سه‌يله‌گ وه‌بی تاوان و مه‌زڵوومانه‌ كه‌مووتر چه‌رمگ ڕووحيان ئه‌را ئارامگای هه‌ميشه‌يی دا له‌ شه‌قه‌ی باڵ... ڕووحی شاد و يادی زينگ.

 

 

ئا: ئاراس جه‌واد