سه‌ركرده‌ى نه‌مر له‌تاریخ كوردستان و دڵ كورد كاك ئدریس بارزانى جوانه‌مه‌رگ

شفق نيوز

نه‌ته‌وه‌یى نه‌خش گه‌ورایگ داشت له‌مه‌یدان سه‌ركردایه‌تیكردن سیاسى و سه‌ربازى. شاره‌زایه‌یل كورد ئشاره‌ت وه‌و ڕووژگاره‌ كه‌ن ك ئدریس جوانه‌مه‌رگ له‌تى ئازایه‌تى نیشاندا، ك ئه‌ویش له‌ناونى ساڵه‌یل شه‌س سه‌ده‌ى گوزه‌یشت تا ڕووژ شه‌هیدبوینى له‌ 31 مانگ 1 ساڵ 1987، ك جویر ستوینیگ بنه‌ڕه‌تى بوى له‌ سێگووشه‌ى سه‌ركردایه‌تى كوردى شان وه‌شان بارزانى نه‌مر له‌و سه‌رده‌مه‌، ك سه‌رپه‌رش كاره‌یل سیاسى كوردى بوى له‌ناو پارت دیموكرات كوردستان.

بیگومان قسه‌یلیگ  هه‌س مایه‌ى باسكردنه‌، ك ئه‌ویش ئه‌وه‌سه‌ ریز و حورمه‌ت كورده‌یل ئه‌را ئى كه‌سایه‌تى ئازاو چه‌ونه‌ترسه‌ ئه‌وه‌ بوى ك له‌وه‌ختیگ  ئه‌رك سیاسى و سه‌ربازى گرته‌ ده‌س نه‌خش یا ده‌ور جوانیگ داشت له‌ سه‌ختترین قوناغیگ جموجویل نه‌ته‌وه‌یى و له‌هه‌مان وه‌خت خاوه‌ن كه‌سایه‌تییگ ئارام و ئاسایى و ره‌فتاریگ په‌سه‌ن سیاسى بویه‌، وه‌ل ئه‌وه‌یشا هویچ وه‌ختیگ سڵ له‌مه‌رگ نه‌كردگه‌و روى وه‌ڕوى گشت سه‌ختییگ له‌ژیانى بویه‌سه‌وه‌ له‌وه‌ر خاتر ئازادى و رزگارى ملله‌ت كورد، ئه‌یه‌ بیجگه‌ ئه‌وه‌ك خاوه‌ن رووشنهویرى خاس و ریز وحورمه‌ت جوانیگ بوى له‌ناو كومه‌ڵگاى كوردى و گشت پیكهاته‌یل كورد.

كاك ئدریس جوانه‌مه‌رگ له‌وه‌خت خه‌ریكبوینى وه‌ كار سیاسه‌ته‌وه‌، وه‌ شیوه‌یگ ئه‌خلاقى پڕ متمانه‌و دویر له‌ نیگه‌رانى سیاسى كار خوه‌ى ئه‌نجامدا، ك هه‌رچه‌نى خیزان و بنه‌ماڵه‌گه‌یشى وه‌ دریژایى ژیانیان كاره‌سات و به‌دبه‌ختى و ده‌رده‌سه‌رى فره‌یگ كیشان و روى وه‌ڕوى زندان و دویره‌وخریان و راپه‌ڕین و شووڕشه‌یل بویه‌وه‌. به‌ڵى

كاك ئدریس هه‌میشه‌ زنگ له‌ناو دڵ ملله‌ت كورد وه‌ هاوكارى بارزانى و كاك مه‌سعود بارزانى و بڕیگ له‌ پیاوه‌یل سه‌ركردایه‌تى له‌ پارت دیموكرات كوردستان تویه‌نست په‌ره‌ به‌یگه‌ جموجویل نه‌ته‌وه‌یى رزگاریخواز كورد له‌ڕوى وه‌رگیرى و هیز و تواناییه‌وه‌، ئه‌وه‌ بوى ئه‌و هیزیشه‌ له‌یوا له‌لى هات راپه‌رین شووڕش ئه‌یلوول له‌ ساڵ 1961 له‌لى كه‌فته‌وه‌و دویاى ئه‌وه‌یش له‌ساڵ 1965 شماره‌ى چه‌كداره‌یل وه‌ل ئه‌و هه‌مگه‌ به‌دبه‌ختى ملله‌ت كوردا ڕوى له‌ زیابوین كرد و ڕه‌سیه‌ نزیكه‌ى 100 هه‌زار پێشمه‌رگه‌ى خه‌باتكه‌ر و گرینگى یا ئه‌همیه‌ت گه‌ورایگ وه‌رگرت له‌مه‌یدان سیاسىجه‌هانى و هه‌رێمى له‌ نیمه‌ى یه‌كم ساڵه‌یل هه‌فتا، ك بیگومان ئى جووره‌ جموجویلیگ كوردى له‌ عراق وه‌ى شماره‌ى گه‌وراو مه‌ردم فره‌یگ و قورسى سیاسى و كادره‌یلى خوه‌ى له‌ جموجویلیگ رزگاریخواز چه‌كدارى دیه‌وه‌ له‌ رووژهه‌ڵات ناوڕاس وه‌ دریژایى ساڵه‌یل فره‌یگ .

به‌عزه‌ كه‌سه‌یلیگ هه‌ن له‌یوا هویره‌و كه‌ن ك گوایا ئدریس بارزانى له‌وه‌ر ئه‌وه‌ك كوڕ مه‌لا مسته‌فاى بارزانى نه‌مر بویه‌ ره‌سیه‌سه‌ پله‌وپایه‌ى سه‌ركرده‌، وه‌لى دیاره‌ ئه‌و جووره‌ كه‌سه‌یله‌ وه‌ غه‌ڵه‌تا چینه‌و له‌ڕوى سیاسیه‌وه‌ زانیارى و شاره‌زایى كه‌میگ دیرن و نیه‌چنه‌ بندروس تاریخ ژیان ئى كه‌سایه‌تى نه‌مره‌و هه‌ر له‌وه‌ر ئه‌وه‌یش وه‌ باوه‌ڕ خوه‌یان له‌یوا هویریگه‌و كه‌ن، چوینكه‌ كاك ئدریس هه‌میشه‌ له‌یاد وه‌ ئازایى و هه‌ڵكه‌فتگى خوه‌ى ڕه‌سیه‌ ئه‌و پله‌و پایه‌و ژیان خوه‌ى گشتى ته‌رخان كرد له‌وه‌ر خاتر خزمه‌تكردن و سه‌ربه‌رزكردن ملله‌ته‌گه‌ى و له‌وه‌ر  ئه‌نجامداین كار سیاسى و عه‌سكه‌رى پارت دیموكرات كوردستان، ك ئه‌ویش له‌ هه‌وڵ و ته‌قلاو دڵسووزى خوه‌یه‌وه‌ سه‌رچه‌وه‌ گرت، ئنجا له‌وه‌ر ئه‌وه‌ك له‌ جه‌نگ هه‌ندرێن له‌ مانگ مایس 1966 و نه‌خش باڵاى له‌ گفتوگووه‌یل سیاسى ك بویه‌ مایه‌ى ئمزاكردن ریككه‌فتننامه‌ى 11ى ئادار 1970 وه‌ل حكوومه‌ت عراقیا نه‌خش باڵایگ بوى، هه‌ر له‌وه‌ر ئه‌وه‌یش بویه‌ نموونه‌یگ له‌ توانایى سه‌ركردایه‌تیكردن هیز گه‌ورایگ  رزگاریخواز.

كاك ئدریس جوانه‌مه‌رگ خاوه‌ن كه‌سایه‌تییگ له‌یوا بوى، ك له‌مه‌یدان وه‌رگیرى پێشمه‌رگه‌ بوى و له‌مه‌یدان كومه‌ڵایه‌تییشه‌وه‌ كه‌سایه‌تییگ رووشنهویر و سه‌ركه‌فتگ بوى له‌ژیانى، وه‌لى جویر ئه‌وه‌ك به‌عزه‌ كه‌سه‌یلیگ باوه‌ڕیان له‌یواسه‌ ك گوایا وه‌ بوونه‌ى باوگیه‌وه‌ ره‌سیه‌سه‌ ئه‌و پایه‌، نه‌خه‌یر ته‌نیا ئه‌وه‌ نه‌وگ ك بارزانى نه‌مر شاره‌زایى و ماریفه‌ت وه‌رفراوانیگ  له‌بان ژیان سیاسى وه‌پى به‌خشا، وه‌نا خوه‌ى وه‌ ئازایى و چه‌ونه‌ترسى خوه‌ى و ریز وحورمه‌تى ئه‌را مه‌ردم ده‌وروه‌ر بویه‌ سه‌ركرده‌یگ خاوه‌ن ئه‌زموون سیاسى، وه‌لى وه‌داخه‌وه‌ مردنى بویه‌ مایه‌ى به‌دبه‌ختى و ناخوه‌شى ملله‌ت كورد، چوینكه‌ ئى سه‌ركرده‌ى كورده‌ گشت ژیانى له‌ باوه‌ش كویه‌و چه‌م و دوڵه‌یل و ڕیه‌یل سه‌خت و راپه‌ڕین و شووڕشه‌یل ئه‌یلوول و گوڵان كوردستان وه‌ چه‌كداریه‌وه‌ برده‌ سه‌ر و دویاخریش وه‌ داخ و په‌ژاره‌ى فره‌یگه‌وه‌ دویر له‌زێدوماواى باوگ بابیرو له‌ناو جه‌وه‌ڵه‌یل گیانى پاكى شه‌هید كریا، هه‌ر له‌وه‌ر ئه‌وه‌یش ئویشیم: كاك ئدریس جوانه‌مه‌رگ ته‌نیا رویداگیگ  گوزه‌یشته‌ نه‌وى له‌ سه‌ركردایه‌تى كوردى، به‌ڵكوو سه‌ركرده‌یگ هه‌میشه‌ییه‌ له‌گشت رویداگه‌یل گه‌وراو بویچگ ملله‌ته‌گه‌ى چ سیاسى چ عه‌سكه‌رى یا ناوخوه‌یى و ناوده‌وڵه‌تى.

وه‌ل ئه‌وه‌یشا ئه‌وانه‌ك وه‌لیا بوینه‌و هاوڕى سه‌نگه‌رى بوینه‌ له‌ قوناغه‌یل جیاجیاى ژیانى، هویچ گومانیگ له‌تى نیه‌ ك وه‌ مردن له‌ناكاو ئى كه‌سایه‌تى خوه‌شه‌ویسه‌ ناڕه‌حه‌ت و دڵ پڕ له‌ژان بوینه‌، چوینكه‌ كه‌سیگ نموونه‌یى و خاوه‌ن ئه‌زموون و ئازاو راسگوو له‌گشت كرده‌وه‌یگ  و نموونه‌یگ له‌ سه‌ركرده‌ له‌ده‌سدانه‌ له‌ وه‌هار عومر، ك كورد وه‌ سه‌رچه‌وه‌ى سیاسى خوه‌یان زاننه‌ى و شانازى وه‌پیه‌وه‌ كه‌ن له‌لاى هاوساو ملله‌ته‌یل خوه‌رهه‌ڵات ناوڕاس و گشت دونیا.