ژیان دەستووری له‌ هه‌رێم كوردستان

شفق نيوز

ئه‌را ئه‌وه‌گ هه‌رێم، شه‌رعييه‌تێگ فێشتره‌كێ به‌يده‌ ته‌مام جموجويله‌يل سيادی و ياسايی و ئابوورييه‌يل خوه‌ی و بنه‌وای كيانێگ نه‌ته‌وه‌يی له‌ وه‌رايوه‌ر دنيای ده‌يشته‌و وه‌ هێزتر بكا، هه‌وه‌جه‌يه‌ ك مه‌سه‌له‌ی ده‌ستوور دی نه‌كه‌فێده‌و دوياو شێوه‌ی ئامانجێگ ستراتژيك بگريده‌وه‌ر و نه‌وده‌ قوروانی سه‌ليقه‌ی  سياسی لايه‌نه‌يل.

 

بانگ كردن و چرێن ئه‌را هه‌ڵه‌وگه‌ردانن سيه‌نويس ده‌ستوور ئه‌را په‌رله‌مان كوردستان، بێجگه‌ له‌وه‌ك پشێتوانێگ ياسايی نه‌رێد، فره‌تره‌ك له‌وه‌، وه‌ مانای په‌له‌كڕن كردن پرۆسه‌ی سياسی ئه‌را ناو قه‌يران و وه‌ هه‌ڵه‌ره‌سين مه‌ردمه‌ له‌ كێشه‌ی كار ده‌وڵه‌تداری و حوكمڕانی.

لايه‌‌نه‌يل سياسی هه‌ن ك خوه‌شيان له‌ تێكه‌ڵكردن دين و ده‌وڵت ئه‌ياد ، لايه‌نيش هه‌س حه‌زه‌ناكا بێجگه‌ له‌ په‌رله‌مان، مه‌رجه‌عييه‌تێگ ئه‌ڵوژيای بوود ئه‌را يه‌گ ده‌سمێه‌ت پرۆسه‌ی سياسی و خوه‌شێ ئه‌ياد ده‌سڵات ئه‌وپه‌ڕانن هه‌رێم له‌ ژێركارگه‌ری جموجويل سياسی پارته‌يل هويرده‌و درشته‌يل بوود.

راسه‌ له‌ باوه‌تێگ ئاساييه‌و، تويه‌نيه‌يد له‌ رێ رێكه‌فتن و ته‌وافقه‌و ئيجماعێگ سياسی دروس كرد، وه‌لی له‌ مه‌سه‌له‌ێگ پڕبه‌ها چوی ده‌ستوور، ئه‌و رفراندۆم و ده‌نگ مه‌ردم چشته‌يله‌گه‌ ته‌مام يه‌كلاه‌وه‌و ئه‌كاو شه‌رعييه‌ت دويايی خوه‌ گرێد.

مه‌مه‌ر سه‌ره‌كی دژايه‌تی كردن سيه‌نويس ده‌ستوور له‌ لايه‌ن ئوپۆزيسيۆنه‌، ئه‌ڵوژانن سه‌رۆك هه‌رێمه‌ له‌ لايه‌نه‌ مه‌ردمه‌و ك له‌ سيه‌نويسه‌گه‌ وه‌پێ ئيشاره‌ كريايه‌.

لايه‌نه‌يل دژوه‌ر له‌يوا له‌ليان خاسه‌ ك سه‌رۆك هه‌رێم ده‌سڵاتێگ ته‌شريفاتی داشتوود و له‌ لای پارته‌يل ناو په‌رله‌مانه‌و ئه‌ڵوژيه‌يد، نه‌گ ده‌نگ راسه‌خوه‌ی مه‌ردم بكه‌يده‌ی سه‌رۆك.

ئه‌گه‌ر ئه‌ی چنه‌ تێ نورسنێگ مانای په‌رۆشی ئه‌ده‌ی ئه‌را ديموكراسی و سيسته‌م سياسی، وه‌ دڵنياييه‌و بوين سه‌رۆكێگ ئه‌ڵوژيای وه‌ ده‌نگ راسه‌ی راس مه‌ردم خوه‌ فره‌ تره‌ك خزمه‌ت وه‌ ديموكراسی ئه‌كا. چوين ك وه‌رێه‌وچێن ئه‌ڵوژانن سه‌رۆك وه‌ل ئه‌ڵوژانن په‌رله‌مانيا وه‌ مانای فره‌وه‌و بوين كه‌ڕه‌ته‌يل به‌شداری مه‌ردم له‌ پرۆسه‌ی ده‌ركردن بڕيار سياسيه‌.

بێجگه‌ له‌يه‌يشه‌، بوين سه‌رۆك ئه‌ڵوژيای وه‌ل حكومه‌ت و په‌رله‌مانێگ ئه‌ڵوژيای وه‌ مانای به‌شه‌و بوين ده‌سڵات ئه‌ده‌ی له‌ ناونی چه‌ن ده‌سته‌يگ تره‌ك ئه‌ڵوژيای.

له‌ لای تره‌كه‌ون بوين سه‌رۆكاتێگ ك راسه‌و خوه‌ی ده‌نگ مه‌رد ها له‌ پشتێ، رێگر ئه‌ده‌ی له‌وه‌گ چاره‌نويس وڵات ته‌نيا وه‌ مانۆڕ سياسی پارته‌يل ناو په‌رله‌مان گل بخوه‌ێد.

وه‌رسه‌ر ئه‌وه‌گ موزاييك سياسی كوردستان فره‌ڕنگ و وه‌يه‌كارشيايه‌، هويچ پارتێگ وه‌ ته‌نيا ناتويه‌نێ كابينه‌ پێك بارێد. له‌ ئه‌ی چنه‌ حاڵه‌تێگش به‌شێگ فره‌ی له‌ توان و هێز ده‌سڵات جيوه‌جی كه‌ر، وه‌رده‌وام له‌ رازيكردن پارته‌يل سه‌رف ئه‌ده‌ی و ئه‌گه‌ر وه‌دی هاتن قه‌يرانيش هاله‌ پشتێ.

ئه‌را گامه‌ونان وه‌ سه‌ر قه‌يرانه‌يل و پاراستن سه‌قاميگری و ئارامی، هه‌وه‌جه‌يه‌ مه‌رجه‌عێگ تره‌ك بوود ك راسه‌وخوه‌ی‌ ده‌نگ مه‌ردم له‌ پشتێ بوود نه‌ پارته‌يل، ئه‌وه‌يشه‌ ئه‌را بوين پۆستێگ چوی سه‌رۆك هه‌رێم.

باڵاده‌ستبوين ياسا و ره‌سمه‌يل باوه‌ كاروبار ده‌وڵه‌تی، ده‌سمه‌يت ئه‌ده‌ی وه‌ هه‌رێم كوردستان تا گامه‌يل خوه‌ی ئه‌را پێكهاوردن كيانێگ تۆكمه‌و دامه‌زراوه‌ سه‌ركه‌فتگ بوود.

وه‌لی له‌ مه‌رج بێ برد وه‌ ياساو  ئيراده‌ی مه‌ردم، بايه‌د چه‌وه‌رێ وه‌وه‌ڵاچێن توانای نيشتمانی و هه‌له‌ مێژوويه‌ل بوين ك له‌ ئه‌نجام له‌يك خشانن سه‌ليقه‌ی سياسی جووراێجوور وه‌ كايه‌ ئه‌ده‌ی و غه‌وغای سياسی شوون جی سه‌قاميگری سياسی له‌قه‌و ئه‌كا.

زكرى مووسا