وڵاته‌يل يه‌كگرتگ ئه‌مريكا

شفق نيوز

له‌دايگبوين ده‌وڵه‌ت تازه‌يگ وه‌ناو(وڵاته‌يل يه‌كگرتگ ئه‌مريكا) ، له‌شوون ئه‌وه‌ بريتانيا تويه‌نست له‌ئه‌مريكای باكوور قه‌يريگ موسته‌عمه‌رات دروس بكا ، له‌سه‌ره‌تاوه‌ گرووپه‌يل موسته‌عمه‌ر له‌لايه‌ن بريتانياوه‌ راسه‌وخۆ مقه‌يه‌تی له‌ليان كريا ، يه‌يش له‌ترس ده‌سڵات ئه‌و سه‌رده‌م فره‌نسيه‌يله‌ بوی و له‌شوون نه‌مه‌ندن ئه‌و ترسه‌ بريتانيا ئه‌را ده‌سه‌وه‌ركردن خه‌رج ئه‌و جه‌نگه‌ هه‌وه‌جه‌ وه‌ باج زياتر داشت ، هه‌ر له‌وه‌ر ئه‌وه‌يش بايه‌س بوی باج زياتر بخستاگه‌ بان ئه‌و ناوچه‌يله‌ ك مقه‌يه‌تی له‌ليان كردياگ ، دی بريتانيا ئی كاره‌ وه‌هه‌قيگ سروشتی زانست ك باج بخه‌يگه‌ بان ئه‌و ناوچه‌يل ژير ده‌سڵات خوه‌يه‌ ، وه‌لی له‌وه‌رانوه‌ر ئه‌وه‌يش مه‌ردم ئه‌وسای ئه‌مريكا داناين باج له‌لايه‌ن بريتانياوه‌ ره‌ته‌و كردن و ئی گام ئه‌مريكيه‌يله‌ له‌يوا كرد وه‌ربه‌سيگ له‌ناونی خوه‌يان و بريتانيه‌يل دابنريه‌يگ ، يه‌يش له‌وه‌ر ئه‌وه‌ك ئه‌مريكيه‌يل له‌ وه‌ڕيه‌وبردن كاره‌يليان هويچ ده‌وريگ نه‌ياشتن ، وه‌تايبه‌ت له‌مه‌سه‌له‌ی داناين باجه‌يل ، ئمجا ئه‌مريكيه‌يل دروشم يا شعاريگ به‌رزه‌و كردن ك ئه‌ويش ئه‌وه‌ بوی وه‌بی به‌شداريكردنيگ نه‌خه‌ير ئه‌را داناين باج ، وه‌لی ده‌سڵات بريتانيا هويچ وه‌ختيگ گووش نه‌يا دروشم يا شعاره‌گه‌و حكوومه‌ت بريتانيا مكوڕ بوی له‌بان وه‌رگرتن باج ، وه‌لی ئه‌مريكيه‌يل وه‌پيان له‌يوا بوی ئه‌وان وه‌هويچ شيوه‌يگ پابه‌ند باجداين نيه‌ون ، دی وه‌ی شيوه‌ په‌يوه‌نديه‌يل ناونی بريتانياو ئه‌مريكا رووژ وه‌ رووژ روی له‌سه‌ختی و خراوی كرد .

له‌هه‌مان وه‌خت بريتانيا قه‌يريگ قانوون تازه‌ ده‌ركرد و يه‌يش زياتر قين ئه‌مريكيه‌يل زيای كرد ، له‌و وه‌خته‌ بريتانيا ده‌سكرده‌ كلكردن هيزيگ سه‌ربازی ئه‌را ولايه‌ت (بۆستن ونيۆيۆرك)و هه‌ر ئه‌و هيزه‌ له‌ بۆستن قه‌ساوخانه‌يگ دروسكرد و چه‌نه‌ها هاووڵاتی ئه‌مريكی له‌و ولايه‌ته‌ كوشيان . ئه‌وه‌ بوی ئه‌مريكيه‌يل ياخيبوين خوه‌يان ئاشكرا كردن و بريتانيايش ئه‌را ئه‌وه‌ك سزای ئه‌و ياخيبوينه‌ به‌يگ ده‌سكرده‌ به‌سانن به‌نده‌ر بۆستنی و ده‌سڵات حاكم بريتانيا زيای كرد و مه‌ردمه‌گه‌يش له‌و ناوچه‌يل ژير ده‌سڵاته‌ له‌ (٤) يۆليۆ ساڵ ١٧٧٦ به‌ڵگه‌نامه‌يگ له‌ناونی خوه‌يان ئمزا كردن و له‌(١٣) نوێنه‌ر و له‌و به‌ڵگه‌نامه‌ سه‌روه‌خوه‌يی خوه‌يان له‌بريتانيا ئاشكرا كردن و ، وڵاته‌يل يه‌كگرتگ ئه‌مريكای ئه‌وسا دامه‌زرانن ، وه‌لی له‌شوون ئه‌و ئاشكراكردن جه‌نگيگ خويناوی به‌رپا بوی له‌ناونی هه‌ردوگلاو ئه‌و جه‌نگه‌ تا ساڵ (١٧٨١) وه‌رده‌وام بوی ، هه‌ر له‌وساڵه‌ ئه‌مريكا له‌جه‌نگ (يۆركتاون) له‌ ولايه‌ت فێرجينيا سه‌ركه‌فتن خاسيگ هاورده‌ ده‌س ، دوياخر هه‌ردوگلا ره‌سينه‌ ئه‌و باوه‌ڕه‌ ك بايه‌سه‌ سياسه‌تيگ تر پياده‌ بكه‌ن و دوير بووگ له‌زوان عه‌سكه‌ری و سه‌ربازی ك ئه‌ويش زوان گفتوگوو بووگ ، ئه‌وه‌ بوی له‌ساڵ (١٧٨٣) له‌ ڤێرسای په‌يماننامه‌يگ دولايه‌نی له‌ناونی هه‌ردوگلا ئمزا كرياوه‌ناو په‌يماننامه‌ی ڤێرسا ، دی بريتانيايش وه‌گووره‌ی ئه‌و په‌يماننامه‌ دگان نا  وه‌ سه‌روه‌خوه‌يی وڵاته‌يل يه‌كگرتگ ئه‌مريكاو له‌شوون ئه‌وه‌يش له‌ته‌شرين دويم ساڵ ١٧٨٣ سه‌ربازه‌يل خوه‌ی له‌ولايه‌ت نيۆيۆرك كيشاوه‌ .

جوير ئه‌وه‌ك سه‌رچه‌وه‌يل تاريخی ئشاره‌ت وه‌پی كه‌ن ، شماره‌ی كوشياگه‌يل ئه‌مريكی له‌و جه‌نگه‌ ره‌سيه‌سه‌ (٢٥) هه‌زار كه‌س و نزيكه‌ی (١٤٠٠) كه‌سيش له‌و جه‌نگه‌ بی سه‌روشوون بوينه‌ ، بريتانيه‌يليش زياتر له‌ (١٠) هه‌زار كه‌س له‌ليان كوشياو (٨) هه‌زاريش له‌ليان يه‌خسير كرياويگ له‌لای ئه‌مريكيه‌يل ، يه‌يش بيجگه‌ ئه‌و هه‌مگه‌ زه‌ره‌ده‌يله‌ ك له‌و جه‌نگه‌ له‌هه‌ردوگلا كه‌فت له‌مه‌يدان ئابووری و كوومه‌ڵايه‌تی و لايه‌نه‌يل تر ژيان .