جمعه ‌و شه‌ممه‌

شفق نيوز

"سيگام"يش وه‌هه‌مان شيوه‌ سيستميگه‌ ئه‌را هه‌مان مه‌رام له‌ ته‌له‌فزيۆن و ئه‌را يه‌كه‌مجاريش له‌ فره‌نسا هاوريا كار و يه‌كه‌مين سيستمه‌يل په‌خش ته‌له‌فزيۆنى ره‌نگاوڕه‌نگ بوى له‌ ئۆرپا.

له‌ ساڵه‌يل په‌نجاى سه‌ده‌ى وه‌رين، له‌وه‌ختيگ ك ده‌وڵه‌ته‌يل ئۆرپاى خوه‌رئاوا نه‌خشه‌ ئه‌را دامه‌زرانن ته‌له‌فزيۆن ره‌نگاوڕه‌نگ دانان، تويش كيشه‌يگ هاتن وه‌ ئه‌وه‌گ په‌يمانه‌سازيه‌يل ئه‌مريكى ناگونجيه‌ێد وه‌ل فريكانس ئه‌و خه‌ته‌ ك وجوود داشت له‌ ده‌وڵه‌ته‌يل ئۆرپى، يه‌يش بيجگه‌ سيستم ئه‌مريكى ك بڕيگ له‌ خاڵه‌يل كزى ده‌رخست و له‌وانه‌يش شيوانن ڕه‌نگه‌يل له‌وه‌خت په‌خشكردن له‌ بار خراو، دى له‌وه‌ر ئه‌وه‌يش گه‌شه‌ دريا خاسكردن ئه‌و كيشه‌و بويه‌ هووكار ده‌ركه‌فتن سيستمه‌يل په‌خش و وه‌كارخستن ته‌له‌فزيۆن ره‌نگاوڕه‌نگ وه‌ فريكانس گونجاگ وه‌ل ئه‌و هيز وه‌زه‌ى كاره‌با ك وجوود داشت له‌ ئۆرپا.

والته‌ر بروخ ك ئه‌ندازياريگ ئه‌ڵمانى بوى له‌ هانوفه‌ر، يه‌كيگ له‌وانه‌ بوى ك پيشكه‌فتن دا سيستم پاڵ و كومپانياگه‌ى ناودارى داهێنان ده‌ركرد له‌ساڵ 1962، وه‌ل ئه‌وه‌يشا له‌ساڵ 1963 سيستم ته‌شفير ره‌نگ ئاشكرا كرياو كه‌ناڵ BBC يه‌كه‌مين كه‌ناڵێگ بوى پێوه‌ر به‌خش تازه‌ هاورده‌ كار له‌ساڵ 1964، هه‌ر هه‌مان كومپانيايش ده‌سكرده‌ پيشخستتن سيستم سيگاميش ك له‌ڕوى مێژوويه‌و يه‌كه‌م سيستم پێوه‌رى ته‌له‌فزيۆن ره‌نگاوڕه‌نگ بوى له‌ ئۆرپا.

ئمجا دوياى سه‌ركه‌فتن سادات ئه‌را سه‌رۆكايه‌تى مسرى و لاداينى له‌ خه‌ت عه‌بدولناسر و ئاشكراكردن ئاشتى وه‌ل ئسرائيل، شماره‌يگ له‌و نويسه‌ر و رووژنامه‌نويسه‌يله‌ ده‌ركه‌فت ك بانگه‌واز ئه‌وه‌ كرديان ده‌وڵه‌ت كرده‌وكرياگ بخه‌نه‌ ده‌رياو په‌يماننامه‌ى "كامب ديڤێد" وه‌ "سوڵح حوده‌يبيه‌" شوبهاندن و دى ره‌سانن وه‌باڵاى ئه‌و حوكم تازه‌ تاريف كردياد وه‌ قه‌ڵه‌م پاڵ – سيگام له‌گشت روييگه‌و.

له‌لاى خوه‌مانيش دوياى 2003، شماره‌يگ له‌نويسه‌ر و رووژنامه‌نويسه‌يل سفه‌ته‌يل "ديكتاتۆرى" و "گوڕوه‌گووڕ"له‌بان رژيم وه‌رين هاورديانه‌ كار، ئه‌ويش دوياى ئه‌وه‌گ لاپه‌ڕه‌يل رووژنامه‌يل وه‌ دريژايى 35 ساڵ وه‌ خراوترين نويسانن سيه‌وه‌ كرديان و دوياى ئه‌وه‌گ ئاگر ئه‌و جه‌نگه‌ خراوه‌ به‌رپا كردن و تاويگ وه‌ قادسيه و تاويگ وه‌ ئه‌نفال و جارجايگيش وه‌ ئوم ئه‌لمه‌عارك‌ تاريفى كردن و ئنكار كرديان ك ملله‌ت سه‌ربه‌رزه‌و بكا له‌ساڵ 1991 و له‌ هه‌مان وه‌خت راپه‌ڕين وه‌ لاپه‌ڕه‌ى غه‌در وخيانه‌ت تاريف كردن، وه‌لێ ده‌رچى ك خوه‌يان غه‌دركار و خيانه‌تكه‌رن و قه‌ڵه‌م پاڵ – سيگام ها ده‌سيانه‌و.

ئمجا وه‌ ريككه‌فتن من و براده‌ريگم ڕيمان كه‌فته‌ جاده‌ى موته‌نه‌بى و براده‌ره‌گه‌م ئشاره‌ت ئه‌را خاوه‌ن قه‌ڵه‌ميگ ناودار كرد و وته‌پيم: ئه‌وه‌ پاڵ – سيگامه‌، منيش وه‌تمه‌پى ئى كابرا په‌يوه‌ندى وه‌ل رژيم وه‌رين نه‌ياشتگه‌ نه‌ له‌دوير نه‌ له‌نزيك، ئه‌ويش وته‌پيم: به‌ڵى زانم، وه‌لێ جومعه‌و شه‌ممه‌يش خوه‌ينيشانداين ئه‌نجام داگه‌.

ئبراهيم ئه‌لخه‌يات