ئى خاكه‌ چه‌وه‌ڕى چاره‌نویسه‌

شفق نيوز

ته‌وقیتكریاى ك كیشمه‌كیش تایفى و ره‌گه‌زى و چینایه‌تى و به‌رژه‌وه‌ندى كاڵیه‌ى؟ ئه‌و رویداگه‌یلشه‌ وه‌ڕاسى شوون خوه‌ى گرت له‌عراق ئمڕوو، ك وڵاتیگه‌ له‌گشت وڵاته‌یل جه‌هان زیاتر وه‌روازه‌ له‌سایه‌ى وجوود سه‌رباز بیگانه‌و گومبوین نیشانه‌ى ئنتمابوین ئه‌را نیشتمان و به‌رزه‌وبوین راده‌ى كیشمه‌كیش سیاسى ك خه‌ریكه‌ ریڕه‌و تازه‌ى تر گریگه‌وه‌ر، وه‌ل ئه‌وه‌یشا هویچ ترویسكه‌یگ له‌ئومید ڕووشنایى ئاسوى دیار نیه‌ ئه‌را ئارامه‌وكردن ئى بار سه‌خته‌ ك هه‌ڕه‌شه‌ى داڕزانن و له‌ناوبردن پرووسه‌ى سیاسى ئه‌كا. له‌هه‌مان وه‌خت دیاره‌ گشت هه‌وڵ و ریگه‌چاره‌ى شیواز دینى یا ناوچه‌یى و ته‌نانه‌ت مه‌سه‌له‌ى به‌شبه‌شبوین سیاسییش تواناى نه‌یاشتن و ئسپات شكه‌ست خوه‌یان كردن له‌چاره‌سه‌ر ئى گریه‌كووره‌ ك وه‌ل گشت قه‌یران تازه‌یگا زیاتر تونه‌و بوود.

مه‌سه‌له‌ى هاووڵاتیبوین و ژیان هاوبه‌ش و یه‌كسانى و قه‌بوولكردن یه‌كترى، هویچ وجوودیگ له‌راسى نه‌یرى، به‌ڵكوو ته‌نیا دروشم یاشعاره‌یل بى مانایگه‌و له‌مه‌رز ره‌سانن یا ئعلام وه‌و لاوه‌ زیاتر نیه‌. وه‌ل ئه‌وه‌یشا گشت جموجویل و قسه‌و قه‌وڵ و كرده‌وه‌یگیش ك ژنه‌فیم و دوینیم له‌گشت لایه‌نیگه‌وه‌ نوڕید ده‌ره‌نجام په‌كخستن بڕیاریگ  یه‌كلاكه‌ر ئاینده‌ى عراق له‌لى كه‌فیگه‌وه‌و هویچ زه‌مانه‌تیگ له‌تى نیه‌یلیگ ئه‌را مه‌ندنه‌وه‌ى وڵات سه‌رده‌مه‌یل گوزه‌یشت. ئمڕوویش ئه‌وه‌سه‌ وه‌ئاشكرا جورئه‌تیگ  له‌ بڕه‌ لایه‌نیگه‌وه‌ كه‌فیگه‌ وه‌رچه‌و ك داواكاریه‌یلیان له‌پاڵ مه‌سه‌له‌ى نه‌ته‌وه‌یى و مه‌زه‌وى موور ناوچه‌ییش ها پیه‌وه‌و هویروڕاى خوه‌ى وه‌ده‌نگ به‌رزیگ خوه‌نیگه‌وه‌و په‌یامیان ئه‌وه‌سه‌و ئویشن" ئیمه‌ ئاماد نییم له‌یه‌ زیاتر قوربانى به‌یم له‌وه‌ر خاتر مقه‌یه‌تیكردن له‌عراقیگ كویه‌ن و یه‌كگرتگ ، به‌ڵكوو پیشوازى له‌ په‌یابوین عراقیگ تازه‌ كه‌یم ك جواو راسكانى خواسته‌یلمان به‌یگه‌وه‌".

وه‌ڕاى من، ئه‌وانه‌ك وه‌ئاشكرا جموجویل ده‌نه‌ جاده‌ وه‌ قسه‌و هه‌ڵویسته‌یلیان، خاستر ئه‌وه‌سه‌ ئه‌و جورئه‌ته‌ بیاشتوون له‌بان وه‌دیكردن باقى لاپه‌ڕه‌یلیان له‌وه‌رانوه‌ر ڕاى گشتى و ئاشكراكردن هه‌ڵویسته‌یلیان وه‌یه‌كجارى له‌وه‌ر خاتر له‌وه‌رچه‌وگرتن هه‌ڵویست مه‌ردمى و سیاسى گشتى له‌باوه‌ت چاره‌نویس ئى وڵاته‌و داناین هه‌ڵكه‌فت یا واقعیه‌ت خه‌ریته‌ى سیاسى و جوگرافى، چوینكه‌ له‌جه‌هان سیاسه‌ت چشتیگ نیه‌ پیرووزتر له‌خوین بیتاوانه‌یل و هه‌ق زوڵملیكریاگه‌یل و له‌وانه‌یش هه‌ق بڕیار چاره‌نویس.

هه‌ر له‌وه‌ر ئه‌وه‌یش ئیمه‌ هه‌وه‌جه‌ وه‌ خاكیگ دیریم زینگ و مردگمان بگریگه‌ باوه‌ش و هه‌وه‌جه‌ وه‌ نیشتمانیگ دیریم گشت چینه‌یلمان له‌تى گرده‌و بوون و هه‌قه‌یلمان دابین بكا، ئنجا ئایا عراق ئمڕوومان تواناى ئى چشته‌ دیرى؟.

وه‌باوه‌ڕم رووژگاره‌یل گوزه‌یشت وه‌گشت مه‌ینه‌تیه‌یلى كه‌م نیه‌ ئه‌را ده‌سكه‌فتن جواو ئى پرسیاره‌، چوینكه‌ ئى خاكه‌و ئه‌وانه‌ك له‌بانى ژیه‌ن چه‌وه‌ڕى دیاریكردن چاره‌نویسن.

 

عه‌لى حسێن فه‌یلى