كووتایى كووماره‌یل پاشایه‌تى عه‌ره‌بى ها له‌سه‌ره‌تاى ڕى

شفق نيوز

یه‌كیگ له‌ دكتاتۆره‌یل ڕمانن، رژیم تونسى ته‌نیا رژیمیگ  نیه‌ له‌ناونى رژیمه‌یل ده‌سڵاتدار له‌ ده‌وڵه‌ته‌یل عره‌بى ك به‌سیاسه‌ حوكمه‌وه‌، به‌ڵكوو ده‌وڵه‌ته‌یل عه‌ره‌بى گیرهاتنه‌ وه‌ده‌س فه‌رمانڕه‌وایه‌یل كووماریه‌وه‌ ك جویر پاشایه‌یل تاڵانچى و ده‌سگرتنه‌سه‌ بان داهات ده‌وڵه‌ت و ڕه‌نجخوه‌رن له‌وه‌ر خاتر وه‌رده‌وامى ته‌خت ده‌سڵات، ئه‌ویش وه‌ بته‌وكردن ده‌زگایه‌یل هه‌واڵگرى و ئاسایش له‌ناوبردن ئه‌را ئه‌وه‌ك هه‌ر ده‌نگیگ  ڕوى ه‌ڕویان بووگه‌وه‌ كپیه‌و بكه‌ن و ئه‌و باقیه‌گه‌یشى له‌ بانكه‌یل جه‌هانى بشارنه‌وه‌ بى ئه‌وه‌ك وژدان بارنه‌ كار.

وه‌رجه‌ چه‌ن ساڵیگ  عراقیه‌یل قورتار بوین له‌ده‌س گه‌وراترین دكتاتۆر له‌ جه‌هان، ئه‌ویش دویاى ئه‌وه‌ك زیاتر له‌ 35 ساڵ له‌بان دڵیان بوى له‌ ده‌وڵه‌تیگ  ریمه‌گه‌ى كوومارى بوى و بایه‌س بوى ماوه‌ى حوكمڕانى له‌تى دیاریكریاگ بویاتاگ و ئه‌وه‌نه‌ دریژه‌ نه‌كیشیاتاگ.

شووڕش تونسیش نیه‌وگه‌ دویا شووڕش، ئه‌گه‌ر هیمان ئه‌قڵیه‌ت نه‌خوه‌ش سیاسى ده‌سگرتنه‌سه‌ حوكمه‌وه‌، له‌وه‌ر ئه‌وه‌ك دویاى ڕمانن رژیم پاشایه‌تى دویر نیه‌ واى گویڕیان هه‌ڵكه‌یگ  و ڕوى بكه‌یگه‌ ئه‌و رژیمه‌یل بوو گه‌نیاگه‌ ك ساڵه‌یل دویر و دریژیگه‌ واز له‌ته‌خت ده‌سڵات نیارن، جویر ئه‌و سه‌رۆكه‌یل پاشایه‌تیه‌ ك گشت خوه‌شه‌ویسى و خه‌یاڵیان كه‌فته‌سه‌ لاى مقه‌یه‌تیكردن ته‌خت سه‌رۆكایه‌تى و ته‌نانه‌ت دویاى مردنیانیش وڵاته‌یلیان ئاڵشت بووگ ئه‌را رژیم جینشینى وه‌گووره‌ى ئاماده‌كردن كوڕه‌یلیان له‌وه‌ر خاتر وه‌رگتن ده‌سڵات جویر ئه‌وه‌ك كه‌سایه‌تیه‌یلیگ  له‌وڵاته‌یلیان نه‌وگ شایسته‌ى شه‌ره‌ف وه‌رپرسیاریه‌تى یا وه‌ڕیه‌وبردن وڵات بووگ. ئه‌ڵڵاجه‌وى ها له‌ورا ك یه‌كیگ  له‌ سه‌رۆكه‌یل عه‌ره‌ب جویر زه‌ینلعابدین ئبن عه‌لى گیانفیداى خوه‌ى كرد تا ڕه‌سیه‌ ته‌خت ده‌سڵات له‌ڕى كووده‌تا(انقلاب)یگ  سه‌ربازى دژ رژیم پاشایه‌تى له‌وڵاته‌گه‌ى وه‌رجه‌ زیاتر له‌ 40 ساڵ و ئیسه‌ وه‌رگرى یا دیفاع له‌بان ئبن عه‌لى هاوڕیى ئه‌كاو ئویشیگ : ئه‌و خوینه‌ ك له‌ تونس ڕشیا له‌وه‌ر هویچ نه‌وى، دویاى ئه‌وه‌یش ئامووژگارى بى مه‌عناى ملله‌ت تونس كردیاگ ك وتیاگ: ملله‌ت تونس بایه‌س بوى له‌بانیان چه‌وه‌ڕى بكردان تا ئه‌نجوومه‌ن ده‌ستوورى ئاشكرا یا ئعلان هه‌ڵوژاردن بكرداگ دویاى دو مانگ  و بیجگه‌ ئه‌وه‌یش چه‌وه‌ڕى بكردان تا سه‌رۆك ئبن عه‌لى ماوه‌ى حوكم سه‌رۆكایه‌تیه‌گه‌ى ته‌واو بویاتاگ و دویاخریش زه‌ینلعابدین مه‌حاڵه‌ هه‌ر تیه‌یگه‌وه‌ ئه‌را بان حوكم خوه‌ى، ئمجا ئایا كى زه‌مانه‌ت ئه‌وه‌ ئه‌كا ك زه‌ینلعابدین ئبن عه‌لى واز له‌حوكمه‌گه‌ى تیه‌ریگ  دویاى ئه‌وه‌ك تام شرینیه‌گه‌ى كرد و چوین ئامووژگارى ده‌یگه‌ ئه‌وه‌ك نیشانه‌یگ  دكتاتۆریه‌ت بویه‌ له‌ باكوور ئه‌فریقیا و به‌دبه‌ختى دا خوه‌رد ملله‌ته‌گه‌ى و گشت سامان ده‌وڵه‌ته‌گه‌ى كرده‌ خه‌رج كۆنگره‌و كاره‌یل تیرۆرستى تا ده‌وڵه‌ته‌گه‌ى بڕه‌سیگه‌ ئاست ده‌وڵه‌ته‌یل فه‌قیرحاڵ.

كووتایى سته‌مكار عراق و دكتاتۆر تونس، بووگه‌ زه‌نگ  هوشیارى و ڕووشنایى قرمزیگ  ئه‌را ئه‌وانه‌ك تائیسه‌یش غافڵن له‌وه‌ك چه‌ ڕویده‌یگ  له‌ ده‌وروه‌ریان، دى بایه‌سه‌ هویر له‌ چاره‌نویس ملله‌ته‌یلیان بكه‌ن و مقه‌یه‌تى چشتیگ  له‌ كه‌رامه‌تیان بكه‌ن وه‌رجه‌ ئه‌وه‌ك له‌ ماڵه‌یل سه‌رۆكایه‌تییان ده‌ر بكریه‌ن وه‌و مه‌رجه‌ ئه‌گه‌ر كه‌رامه‌ت داشتوون خوه‌یان واز بارن وه‌رجه‌ ئه‌وه‌ك ده‌ربكریه‌ن و گووشه‌یگ  نه‌وینه‌وه‌ خوه‌یان له‌تى بشارنه‌وه‌ له‌و ده‌وڵه‌ته‌یله‌ ك تا ڕووژه‌یل نزیكیگ  ماواى خوه‌شه‌ویسى و به‌خته‌وه‌رى و شه‌وه‌یل خوه‌شى و شادى بویه‌. ئمجا چاره‌نویس ئه‌و سه‌رۆكه‌یله‌ جویر ئه‌وه‌سه‌ ك له‌ى داستان مللیه‌ ئویشیگ :

رووژیگ  له‌ڕووژان پیاویگ  چه‌وى كه‌فته‌ عزرائیل گیانسین(سڵام خودا له‌لى)و داوا له‌لى كرد ئه‌گه‌ر هات و گیانى سه‌ند وه‌رجه‌ چه‌ن ڕووژیگ  خه‌وه‌ر به‌یگه‌پى تا ئاماده‌ى خوه‌ى بكا، عزرائیلیش ڕازى بوى تا ئه‌و ڕووژه‌ ك ئه‌جه‌ڵى هات، ئمجا له‌ناكاو هات گیانى بسینیگ ، پیاوه‌گه‌ وته‌پى: مه‌گه‌ر ئیمه‌ نه‌وتیم هه‌ر وه‌ختى تواسید گیانم بسینید چه‌ن ڕووژیگ  وه‌رجه‌ ئه‌وه‌ خه‌وه‌ردارم بكه‌؟ یه‌یش وته‌پى: به‌ڵى، وه‌لى ئمڕوو واده‌مانه‌و منیش هامه‌ بان قه‌وڵ خوه‌م، پیاوه‌گه‌ وته‌پى: چوین؟ وت ئه‌ى خاس نیه‌وینید ك مه‌رگ وه‌ چوار ده‌وردا ڕوى كرده‌ جایه‌ڵ و پیر و ژن و پیاو؟ وت: به‌ڵى، عزرائیلیش وته‌پى ئه‌وانه‌ك وه‌رجه‌ تن گیانیان كیشامه‌ خه‌وه‌ریگ  بوى ئه‌راد و بایه‌سه‌ باوه‌ڕ داشتوید ك مردن هه‌ر وه‌ختى بایگ  وه‌رو نوا نه‌یریگ .

ئمجا سه‌رۆكه‌یل كوومار و پاشایه‌یل ك لكیانه‌سه‌ قه‌ى ته‌خت ده‌سڵاته‌وه‌و غافڵن و تیر بوینه‌ له‌ شه‌راو ده‌سڵاتداریه‌تى، بایه‌سه‌ پیشبینى راپه‌ڕین ملله‌ته‌یلیان بكه‌ن له‌ هه‌ر وه‌ختیگ  و ناز نه‌كه‌ن وه‌ ته‌خت و ده‌سڵات هه‌واڵگیرى و ئاسایشه‌یلیان، چوینكه‌ شووڕش ملله‌ته‌یل زه‌ویه‌له‌رزه‌ خه‌یگه‌ ژیرپاى سته‌مكاره‌یل و دى ئه‌وه‌ وه‌خته‌ په‌شیمانى هویچ نه‌فیگ  نه‌یریگ  ئه‌ڕایان و له‌هه‌مان وه‌خت نه‌فكه‌ره‌یل و داروده‌سه‌یلیان یه‌كم كه‌سیگن هه‌یوان، هه‌ر له‌وه‌ر ئه‌وه‌یش با ده‌رس له‌ چاره‌نویس شاوشسكو ڕۆمانى و سه‌دام عراقى و ئبن عه‌لى تونسى وه‌ربگرن وه‌رجه‌ ئه‌وه‌ك هویچ له‌ په‌شیمانى نه‌ویننه‌وه‌.

 

 

فه‌ره‌یدون كه‌ریم مه‌له‌ك