نه‌خش گه‌شتكه‌ره‌یل له‌ كوردناسى

شفق نيوز

 

له‌ گه‌شتكه‌ره‌یل خوه‌رئاوایى"ماركۆپۆلۆ" ئیتالى یه‌كه‌م كه‌سیگ بویه‌ له‌سه‌ده‌ى"12- 13" هاتگه‌سه‌ كوردستان. كه‌مال مه‌زهه‌ر ئویشێد: ماركۆپۆلۆ وه‌ نزیكه‌ى 3 ساڵ و شه‌ش مانگ  ڕێ ناونى "ڤینیسیا"ى ئه‌ورۆرپا و "په‌كین" ئاسیا بڕیه‌و ته‌نانه‌ت خاك ئیمه‌یش به‌شیگ بویه‌ له‌و ناوچه‌و وڵاته‌یله‌ ك وه‌پیا گوزه‌ر كردگه‌.

 

وه‌ى جووره‌ ماركۆپۆلۆ تیه‌نگ گه‌ردین و گه‌شتكردن بویه‌ ك له‌ ڤینیسیاوه‌ كه‌فتگه‌سه‌ ڕێ و دویاى 16 ساڵ گه‌ردین وه‌ وڵاته‌یل خوه‌رهه‌ڵات گه‌شتنامه‌گه‌ى خوه‌ى نویساگه‌و بویه‌سه‌ سه‌رچه‌وه‌یگ گرنگ مێژوویى نه‌ته‌وه‌یل خوه‌رهه‌ڵات له‌ ژیر ناونیشان "كتاو ئه‌ڵڵاجه‌ویه‌یل"، ئمجا چه‌ن باسیگ له‌بان شار موسڵ نویساگه‌ ك مه‌ردمه‌گه‌ى خه‌ریك فرووشتن جووره‌ها پارچه‌ یا قوماش بوینه‌و باس له‌ ناوچه‌ى هه‌ریر كردگه‌ ك شوون بازرگانى بویه‌.

 

كلۆدبیلفر ك یه‌یش یه‌كیگ تره‌ له‌و گه‌شتكه‌ره‌یل ئیتالیه‌ ك له‌سه‌ده‌ى 16زایینى سه‌ردان كوردستان كردگه‌و چیه‌سه‌ كوردستان توركیاو باس شار بدلیس كردگه‌و دویاى ئه‌وه‌یش "فرانكسیكۆ گێم" گه‌شتكه‌ریگ تر ئیتالیه‌ ك یه‌یش له‌ سه‌ده‌ى 17ى زایینى گه‌شتیگ ئه‌را كوردستان ئه‌نجام داگه‌و ده‌سنویسیگ  نویساگه‌و كۆڵه‌ باسێگى له‌بان كورده‌یل كووچه‌ر بویه‌و له‌تى وتگه‌: له‌و ده‌یشت وه‌پیت كوردستانه‌ چه‌وم كه‌فتگه‌سه‌ هووزه‌یل فره‌یگ كورد له‌ژێر سیه‌ماڵ و كاروباریان وه‌خاوه‌نكردن په‌س وپووڵه‌ بویه‌و گشت ساڵێگ گه‌ردیانه‌ شوون له‌وه‌ڕگا ئه‌را ئه‌و په‌س و ئاژه‌ڵه‌یلیانه‌ ك سه‌رچه‌وه‌ى گوزران و ژیانیان بویه‌.

 

كه‌شتكه‌ره‌یل كوردناس كار گرینگیداریگ پێشكه‌ش كردنه‌سه‌ زانست كوردناسى، یه‌یش له‌وه‌ر ئه‌وه‌ك سروشت جوان كوردستان و هه‌ڵكه‌فته‌ جوگرافیه‌گه‌ى ئیچنه‌ كردگه‌ فره‌ترین شماره‌ى ئه‌و گه‌شتكه‌ره‌یله‌ روى بكه‌نه‌ كوردستان و هه‌ر له‌وه‌ر ئه‌وه‌یش زانیارى فره‌یگ له‌بان كوردستان نویسانه‌.

 

گارزۆنى ئویشید: دویاى ئه‌وه‌ك 18ساڵ له‌ هه‌رێمه‌یل كوردنشین ژیام و نیشته‌جى بویم، بڕیار دام كتاویگ ئه‌را رێزمان كوردى و فه‌رهه‌نگیگ ئه‌را زووان كوردى دابنه‌م له‌شوون ئه‌وه‌ك فره‌ وه‌ زه‌حمه‌ت ره‌سیمه‌ ئه‌و فكره‌ ك ده‌س بخه‌مه‌ بان بنه‌مایه‌یل رێزمان كوردى و ره‌گه‌زه‌یلى بوینمه‌وه‌و بتویه‌نم وه‌بى ئه‌وه‌ك كه‌سیگ ده‌سمیه‌تم بیه‌ید ئه‌و كتاوه‌یله‌ بنویسم ك جوور یه‌كه‌م نه‌وبه‌ره‌و كتاو دابنریه‌ید له‌ رێزمان كوردى.

 

له‌یره‌ تویه‌نیم بویشیم ك گه‌شتكه‌ره‌یل ئه‌ورۆپایى به‌شیگ له‌ ژیانیان تایبه‌ت كردنه‌ وه‌ ناسین نه‌ته‌وه‌یل خوه‌رهه‌ڵات، ك بیگومان كوردستانیش یه‌كیگ بویه‌ له‌و ناوچه‌یله‌ ك وه‌ خاتر نویساننه‌یل ئه‌وانه‌و تویه‌نریه‌ید چشتیگ له‌بان مێژووى نه‌ته‌وه‌ى كورد بزانیم، هه‌رچه‌ن بڕێگ له‌لیان مه‌رام و به‌رژه‌وه‌ندى خوه‌یان داشتنه‌، وه‌لى ئه‌را ناسین كورد بوینه‌سه‌ سه‌رچه‌وه‌یگ كاریگه‌ر.

 

نیگار عه‌تا

ج. ا