جواودانه‌وه‌یگ خاس ئوسترالى ئه‌را كورده‌یل فه‌یلى و كووچبه‌ره‌یل ئه‌فغان

شفق نيوز

تا ساڵ 2003، هه‌ڵكه‌فت تیه‌ڵیگ چه‌پانه‌ بان كورده‌یل فه‌یلى ك له‌دویره‌ وڵات بژیه‌ن هه‌رچه‌نى خوه‌شه‌ویسى داشتن ئه‌را خاك باوگ و باپیره‌یلیان له‌عراق ك وه‌رجه‌ سه‌دان ساڵ و له‌وه‌رجه‌ مه‌ردمان تر له‌تى نیشته‌جى بوین.

خیزانه‌یلیگ له‌كورده‌یل فه‌یلى به‌شبه‌شه‌و كریان و چویچیان له‌یه‌كتر وه‌سه‌به‌ب ئه‌و ده‌ركردنه‌و له‌دویره‌وخریاگى یا مه‌نفایه‌یل جه‌هان، وه‌ك جیاوه‌كردن باوگ و دایگ  له‌وڵات و مناڵه‌یلیان له‌وڵاته‌یل تر وه‌سه‌به‌ب ئه‌و كیشه‌و گرفته‌ ك هاته‌ تویشیان له‌شوون ده‌ركردنیان له‌ عراق ئه‌را ئیران، دى ره‌سیه‌ راده‌یگ یه‌كه‌وگرتن ئه‌و خیزانه‌یله‌ حاڵه‌ت سه‌ختیگ هاته‌ بانى و ته‌نانه‌ت له‌ بوونه‌یل خوه‌شى و ناخوه‌شیه‌یلیش ئه‌و خیزانه‌یله‌ وه‌بوونه‌ى حاڵه‌ت سه‌خت ئابوورى و نه‌دارى ك روى وه‌ڕویان بوى و بیجگه‌ كیشه‌یل قانوونى له‌وڵاته‌یل جویر ئاڵشتكردن ناوه‌یل له‌به‌ڵگه‌یل تازه‌ ك نه‌گونجیا وه‌ل ناوه‌یل راسكانى خیزانا.

دى وه‌و جووره‌ خیزانه‌یل كورد فه‌یلى له‌یه‌كترى دویره‌و كه‌فتن و ئه‌را ساڵه‌یل دویرو دریژیگ ، ك تاڕاده‌یگ نه‌وه‌یل تازه‌یان وه‌تایبه‌ت ئه‌وانه‌ك له‌و وڵاته‌یله‌ په‌یابوین كه‌س وكار نزیك خوه‌یان نه‌ناسین جویر مامه‌و ئامووزاو خاڵوو میمزاو كه‌سه‌یل تریان ك په‌یوه‌ندى ره‌حمدارى وه‌یه‌كه‌وه‌ داشتن.

ئنجا هه‌ر وه‌ختى ئه‌گه‌ر یه‌كیگ له‌لیان بتواساگ كه‌سیگى بوینیاتاگ، هویچ ریگه‌یگ نه‌یاشت بیجگه‌ ئه‌وه‌ نه‌وگ ك له‌ڕه‌سم بوینیگه‌ى یا له‌ناو قورس و فلم گیریاگ له‌ بوونه‌یل تایبه‌ت. ئمڕوویش كورد فه‌یلى ك گشت به‌ڵگه‌یلیگ قانوونى و عراقى له‌لیان سه‌نیاسه‌وه‌ ك ئسپات ئنتمابوینیان ئه‌كا ئه‌را ئى وڵاته‌و گشت ماڵ و موڵكه‌یلیان له‌لایه‌ن رژیم رمیاگ زه‌فت كریا، هیمان جویر هاووڵاتى پله‌ دو ته‌ماشایان كریه‌یگ ك هه‌رچه‌نى ئاڵشتكارى سیاسى رویدا له‌ساڵ 2003 له‌عراق!!

له‌ئیرانیش وه‌هه‌مان شیوه‌ كورده‌یل فه‌یلى هیمان به‌ڵگه‌ى په‌نابه‌رى بیگانه‌ دیرن و بیبه‌شن له‌كه‌مترین هه‌ه‌قه‌یل ئنسانى ك شه‌رع و ده‌ستووره‌یل ئاسمانى و فانوونه‌یل ناوده‌وڵه‌تى ڕى وه‌پى داگه‌و گشت رووژیگ هه‌ڕه‌شه‌ى كله‌وكردن زووره‌ملى له‌لیان كریه‌یگ له‌وه‌ر ئه‌وه‌ك شوناسنامه‌ى ئیرانى نه‌یرن.

بیگومان ئه‌یه‌ حاڵ كورده‌یل فه‌یلیه‌ له‌هه‌ردوگ ده‌وڵه‌ت عراق و ئیران، ك مه‌ردمانیگن له‌كویه‌نترین كه‌سه‌یل نیشته‌جى بان خاك خوه‌یان و تاریخ شایه‌ته‌ له‌بان حكوومه‌تدارى و ده‌سڵات فه‌یلیه‌یل ك له‌رووژگاریگ ده‌سڵاتدار بوینه‌ له‌خاك خوه‌یان له‌وه‌ختى ئمپراتۆریه‌ت سه‌فه‌وى و عوسمانى تواسنه‌ وڵات داگیر بكه‌ن.

ئمڕوویش له‌ده‌وڵه‌تیگ جویر ئوسترالیا ئه‌وله‌ویه‌ت وه‌رگرتن و نشته‌جیكردن دریاسه‌ كورده‌یل فه‌یلى و كووچ وه‌پیكریاگه‌یل ئه‌فغان وه‌ ئه‌وه‌ك كورده‌یل فه‌یلى چینیگن بى خاك و قه‌واره‌و ده‌وڵه‌ت نیه‌گریگه‌یانه‌ خوه‌ى و ئه‌فغانیه‌یلیش وه‌سه‌به‌ب جه‌نگه‌یل و كاولكارى ك هاته‌سه‌ تویش وڵاته‌گه‌یان و ژیان له‌وڵاتیان سه‌خته‌.

بیگومان ئى جواودانه‌وه‌ى خاسه‌ ك مایه‌ى ده‌سخوه‌شیه‌، له‌لایه‌ن حكوومه‌ت ئوسترالیه‌وه‌، حكوومه‌ت و په‌رله‌مان عراقى خه‌یگه‌ وه‌رده‌م وه‌رپرسیاریه‌تى نیشتمانى و ئه‌خلاقى گه‌ورایگ ، ك هه‌ڵه‌په‌ڵه‌ بكه‌ن له‌ نه‌هیشتن و لاوردن  گشت بڕیاره‌یل ده‌رچگ له‌لایه‌ن ئه‌نجوومه‌ن سه‌ركردایه‌تى شووڕش رمیاگ دژ روڵه‌یل چین كورد فه‌یلى و داناین قانوونه‌یل تازه‌ى تایبه‌ت وه‌ شوناسنامه‌ى عراقى ك بگونجیه‌یگ وه‌ل هه‌ڵكه‌فت یا واقع تازه‌و هه‌ڵه‌په‌ڵه‌كردن له‌ ده‌ركردن كارت یه‌كڕه‌نگى ئه‌را گشت عراقیه‌یل جویر ده‌وله‌ته‌یل پیشكه‌فتگ و مه‌رزو چاره‌سه‌ریگ كووتایى دانریه‌یگ ئه‌را مه‌ینه‌تیه‌یل ئه‌و مه‌ردمانه‌ ك تویش پیسترین له‌نابردن وه‌جه‌م هاتن هه‌ر له‌سه‌ره‌تاى دامه‌زرانن ده‌وڵه‌ت عراقى تا رووژ ئمڕوو.

 

جه‌واد كازم فه‌یلى