فريه‌يى و ماف ئاده‌ميزاد له‌ ئاژاوه‌ ئه‌را ئازادى ڕاده‌رخستن

شفق نيوز

وه‌ كرده‌وه‌يش ئه‌را ماوه‌ى ده‌يان ساڵه‌ مه‌يدان سياسى له‌ڕى هووكاره‌يل ره‌سانن فريه‌لايه‌ن و ئه‌رك و ئامانجه‌يله‌و له‌ حكومه‌ت و په‌رله‌مان و ئه‌را گشت مه‌ردم ئازادييگ وه‌چه‌و نه‌يه‌ ح ك جموجويلى سه‌خت بدێ و وه‌ديديگ دياريكرياگه‌و ته‌ماشاى بكريه‌ێد، وه‌تايبه‌ت ئى هه‌مگه‌ لێدوانه‌يل و فكره‌يله‌ ك جاروباريگ پشت وه‌ ده‌ستوور ئه‌وه‌سێد و جارجاريگيش وه‌ توانايى خودى.

وه‌ل ئه‌وه‌يشا ك هه‌رچه‌نى كه‌سيگ ناتويه‌نێد تاريفيگ كووتايى و پڕ دقه‌ت ئه‌را ديموكراسيه‌ت دابنه‌ێد، وه‌لێ ئازادى راده‌رخستن له‌ڕوى باوه‌ڕه‌و ده‌ستوور كه‌فاله‌تى كردگه‌، ئه‌ويش وه‌ ئه‌وه‌گ ماوه‌ى ناونى ئازادى و ئاژاوه‌ قابل په‌يمانه‌ يا دياريكردن نيه‌!

ئمجا فريه‌جار لايه‌نگرى وجارجاريش ئنتما و مه‌يليگ هه‌س له‌ى مه‌سه‌له‌و گشت ئه‌يانه‌يش ده‌خاڵه‌ت له‌ يه‌كترى ئه‌كه‌ن له‌ هه‌ر لێدوانيگ يا هه‌ڵويست و داوه‌تيگ، ئه‌ويش وه‌ ئه‌وه‌گ وه‌رپرسيارێتى يا نه‌وينى جوور چالاكييگ په‌يا كردگه‌ له‌ قسه‌كه‌ركردن له‌بان كيشه‌يگ ك له‌لايه‌ن فريه‌يگه‌و ته‌ماشا بكريه‌ێد، هه‌ر وه‌و خاتريشه‌ ئه‌تويه‌نيم بويشيم حاڵه‌ت سه‌ختيگه‌ له‌ مه‌سه‌له‌ى فريه‌يى هوير وڕا قسه‌ى كووتايى دامه‌زريه‌ێد وه‌ جووريگ ك هه‌وه‌جه‌ وه‌ دقه‌تكرن نه‌ياشتوود، هه‌ر له‌وه‌ر ئه‌وه‌يش ئه‌گه‌ر رژيمه‌يل ناوه‌ندى – پاشايه‌تى ده‌ستوورى يا ديكتاتۆرى يا حكومه‌ته‌يل يه‌ك حزبى ڕى نه‌يه‌ن وه‌ ديارده‌ى فريه‌يى و جوورايه‌تى وه‌ره‌و ئازادى، ئه‌وه‌ بيگومان له‌ ئاقبه‌ت ئه‌دێده‌ ئۆپۆزسيۆن يه‌كگرتگ. جى ئايا ديارده‌ى لێدوانه‌يل و ئازادى راده‌رخستن له‌ كيشه‌يل جياجيا وله‌وانه‌يش تايبه‌ت وه‌ نيشتمان و ده‌زگاو فراكسيۆنه‌يل و كار حكومه‌ت مه‌سه‌له‌يگ بنه‌ڕه‌تيه‌ له‌ مه‌شقكردن كه‌ش ديموكراسى؟ ئايا ديارده‌ى فريه‌يى و لێدوانه‌يل بى مه‌رج ئه‌دێده‌ پشتگير گفتگوو تا به‌شدارى بكا له‌ داناين ئازادى راده‌رخستن و ديموكراسى راسكانى وه‌ شيوه‌يگ ك دانه‌وڕيه‌ێد له‌ پيكهاته‌يل جوگرافى و مێژوويى و پرووژه‌يل بنياتناين؟

له‌يرا مه‌رام ئه‌وه‌ نيه‌ مه‌رز ئه‌را ئى رويوه‌ره‌ دابنريه‌ێد يا بيلێده‌ى فراوانه‌و بدێ وه‌ بڕيار يا وه‌ مه‌رج، چوينكه‌ هه‌وڵ ديكتاتۆريه‌ت ده‌س وه‌پى ره‌سنێد و هه‌ر له‌وه‌ر ئه‌وه‌يش بايه‌س ئى ئازاديه‌ له‌ مه‌رجه‌يليگ باوه‌تى و مێژوويى و ماريفى سه‌رچه‌وه‌ بگرێدو چه‌نيگ گوزاره‌ پابه‌ند بدى وه‌ دقه‌ت و مه‌رجه‌ع و نه‌رمى و شه‌فافيه‌ته‌و ئه‌وه‌نه‌يشه‌ مقه‌يه‌تى له‌ خوه‌ى ئه‌كا له‌ مه‌سه‌له‌ى نه‌وڕيان وه‌ل ميكانيزمه‌يل بنياتناين، يه‌يش وه‌تايبه‌ت ك كلتوور له‌ناوبردن و ته‌كڕه‌وى مه‌حاڵه‌ وه‌ شه‌و وڕووژيگ دويره‌و بخريه‌ێد له‌ڕى نيازه‌يل، به‌ڵكوو بايه‌سه‌ له‌ڕى ئامانجه‌يلى وه‌ هووكاره‌يل تازه‌و سه‌رده‌م ك دوير بدێ له‌ دڵ ئازادى راده‌رخستن ئه‌را ئاژاوه‌.

د. ماجد ئه‌سه‌د