ویژنگ وه‌رده‌م خوه‌ر فه‌یلیه‌یل ناگرید

شفق نيوز

  ئیمه‌ ئه‌گه‌ر پشتیش بكه‌یمنه‌ ئاینده‌، ئه‌وه‌ نیه‌وده‌ نواگیرى له‌ هاتنى وه‌ره‌و لامان. ده‌رئه‌نجامه‌یل خراو له‌گشت هه‌ڵوژاردنه‌یل هه‌ر دوباره‌وه‌ بویه‌ ك هه‌رچه‌نى بڕیگ خاسییش دلشتگه‌. ئنجا له‌ساى ده‌سنه‌كه‌فتن كۆتا یا هه‌ر زه‌مانه‌تیگ تر ئاشكراو نائاشكرا ئى باوه‌ته‌ نگه‌رانیه‌یل تازه‌یگ دروسكرد، وه‌لى باوه‌ته‌گه‌ له‌یرا كه‌فیده‌ چوارچیوه‌ى هه‌ڵبژارده‌یل تر ك دیریمنه‌ى.

ئیمه‌ى كورده‌یل فه‌یلى رووژیگ له‌ رووژان نه‌وتیمنه‌ دوشمن سنه‌یلیم له‌ عراق له‌وه‌ر ئه‌وه‌ك شیعه‌یم، به‌ڵكوو ئیمه‌ ره‌فیق و هاوساو دووس عه‌ره‌ب و مه‌ردمان تریم له‌ى وڵاته‌.

ئه‌یه‌ گفت نیه‌ ك بویشید مه‌یدان سیاسى ته‌نیا دابه‌ش بویه‌ له‌بان دو به‌ش یه‌كیگیان ئه‌را شیعه‌و ئه‌واكه‌یش ئه‌را سنى، ئنجا كه‌سه‌یلیگ هه‌ن هویر و ئامانج و ره‌سینه‌وه‌یل تر لیبراڵى مه‌ده‌نى پیشكه‌فتگخواز دیرن نه‌ك مه‌زه‌وى و نه‌ته‌وه‌یى، ك ئایا هه‌ق دیریم ئه‌و جووره‌ هویره‌و بكه‌یم؟ كه‌سه‌یلیگیش هه‌ن ریڕه‌و ئنسانى گرنگیدار له‌وه‌رچه‌و گرید و فیشتر له‌ رینمایه‌یل تر نه‌ته‌وه‌یى و تایفى ئه‌وله‌ویات وه‌پى ئه‌یاد، ئنجا ئایا بوود خاوه‌ن ئى ریڕه‌وه‌یله‌ ده‌ربكریه‌ن له‌ ماواى خوه‌یان؟ گرینگ له‌ سیاسه‌ت و باوه‌ت هه‌ڵوژاردنه‌یل ئه‌وه‌سه‌ ك به‌رنامه‌و په‌یڕه‌و باوه‌ڕ وه‌پیكردن بوود نه‌ك ئاژاوه‌و له‌كه‌داركردن كرامه‌ت.

نموونه‌ له‌بان ئه‌وه‌یش، گشت حزبه‌یل سیاسى و ده‌سڵات و ره‌سانن له‌ كوردستان هه‌ڵگر وه‌رپرسیارێتى نین له‌وه‌رانوه‌ر ره‌سینه‌وه‌ له‌ كیشه‌ى فه‌یلیمان، چوینكه‌ داوڕیانیگ هه‌س، ك یه‌یش دریغى ئاشكرایگه‌، به‌ڵكوو كه‌سه‌یلیگیش هه‌ن ناخوازن ئه‌و گومرگ و باجه‌ له‌بان فه‌یلى و شه‌به‌ك و ئێزیدى و كاكه‌یه‌یل هه‌ڵگیریه‌ید، ته‌نانه‌ت وه‌شیوه‌ى كۆتاى ئاساییش، ئه‌ویش له‌وه‌ر ئه‌وه‌ك نوێنه‌رایه‌تى نه‌یاشتوون له‌ په‌رله‌مان كوردستان، ك ئه‌را ئى مه‌سه‌له‌یشه‌ هویچ مه‌هانه‌یگ یاسایى یا ریڕه‌ویگ ستراتیجى ره‌گه‌زى نیه‌ پشتگیرى له‌لى بكا، ماناى ئه‌وه‌سه‌ دى مه‌رم له‌ساى نه‌وین ئنتماى نه‌ته‌وه‌یى دویر له‌ حزبایه‌تى ده‌نگ وه‌ روڵه‌یل هاو ره‌گه‌زیان نایه‌ن، به‌ڵكوو ده‌نگه‌یلیان چوود ئه‌را هووز و ناوچه‌یلیان.

دویاخریش دوینید نویسه‌ریگ نه‌زان و ناپه‌به‌ند وه‌ نه‌ریت ئنسانى و نه‌ته‌وه‌یى بڕیگ مسته‌ڵح ناپوخت گرده‌و ئه‌كاو قسه‌ وه‌ كیشه‌ى گه‌ورایگ ئه‌كا ك ئیمه‌ وه‌پى ئویشیم تراجیدیاى نه‌ته‌وه‌یى و دادگاى باڵاى تاوانه‌یلیش سفه‌ت له‌ناوبردن وه‌جه‌م"جینۆساید"داپى.

ده‌رخستن كیشه‌ى فه‌یلى له‌ هه‌ر شوون و له‌وه‌رده‌م هه‌ر وژدان زینگیگ ، بیگومان ئنسافى ئه‌كاو ئى قسه‌یله‌ له‌بانى قه‌بول ناكا، ئنجا بڵاوكردنه‌وه‌ى ئى جووره‌ باوه‌تیگ له‌ رووژنامه‌ى ته‌ئاخى ك سه‌رنویسه‌ره‌گه‌ى پیاویگ وژدانداره‌ ئه‌وه‌ ئه‌خاده‌ هویرمان ك جارجاریگ غه‌ڵه‌ت كه‌فیده‌وه‌و نه‌بایه‌د گوزه‌یشته‌ى ئى رووژنامه‌ى رووشنبه‌خش و هه‌ڵویسته‌یل پشتگیریكردنى له‌ كیشه‌گه‌مان له‌هویر بووه‌یم، ئنجا نه‌ ته‌ئاخى گه‌ورایى ئه‌یاده‌ ئى باوه‌ته‌ نه‌یش ره‌وایى و هه‌قدارێتى كیشه‌ى كورده‌یل فه‌یلى وه‌ى جووره‌ باوه‌ته‌یلیگ كزه‌و بوود.

مه‌سه‌له‌ى هاووڵاتیبوین كوردایه‌تى له‌روى مه‌یلیگ خودیه‌و گوزاره‌ له‌لى ناكریه‌ید، كوردیش جوور باقى ملله‌ته‌یل تر خاوه‌ن جووره‌ها شیوه‌زار و ئایین و مه‌زه‌وه‌، ك خاڵ هیز ئیمه‌ى كورده‌یل فه‌یلى له‌یرا ئه‌وه‌سه‌ ك تاریخ جموجویل كوردى ئه‌وه‌نه‌ ئه‌و قه‌رزار ئیمه‌س ئه‌وه‌نه‌ ئیمه‌ قه‌رزار ئه‌و نییم.

دى هه‌رچه‌نى ك تایبه‌تمه‌ندى جوگرافیاو باوه‌ڕه‌یل ئایینى و شیوه‌زار باشوورى كوردیمان ده‌رفه‌ت هه‌ڵبژارده‌یل تر داپیمان له‌وه‌ر وجوودمان له‌ مه‌ركه‌ز، وه‌لى وه‌ مه‌یل خوه‌مان كوردایه‌تى هه‌ڵوژانیم نه‌ك له‌ ترس و شه‌رمه‌زارى یا له‌وه‌ر خاتر به‌رژه‌وه‌ندییگ دیاریكریاگ، به‌ڵكوو له‌وه‌ر باوه‌ڕ ته‌واومان و هه‌قدارێتى ئى مه‌سه‌له‌ى ئنسانیه‌.

عه‌لى حسێن فه‌یلى

ج . أ