مالكى له‌ كه‌ركووك..ئه‌ى كورد له‌كووره‌؟

شفق نيوز

ئه‌را ئه‌و گامه‌ بایه‌سه‌ ئه‌وه‌ بوود، ك كاریگ ئسفزازیه‌ وه‌رانوه‌ر كورد ك له‌ى بار سه‌خته‌ ئه‌و دانیشتنه‌ هاورده‌ كه‌ركووك، ك یه‌یش هه‌وه‌جه‌ وه‌جواودانه‌وه‌ى كورد دیرێد، هه‌ر له‌وه‌ر ئه‌وه‌یش پیشنیارم ئه‌وه‌سه‌ حكوومه‌ت هه‌رێم كوردستانیش دانیشتنیگ خوه‌ى له‌ كه‌ركووك ئه‌نجام به‌ێد.

 

لایه‌ن كوردى تائیسه‌ جوور ئه‌وه‌ك ناوچه‌یل داوڕیاگ ناوچه‌یلیگ سه‌ر وه‌به‌غدا بوون مامڵه‌ وه‌ل 43% خاك باشوور كوردستان كردگه‌ ك وه‌گووره‌ى ده‌ستوور عراق كه‌فنه‌ چوارچیوه‌ى ماده‌ى 140و ناویانیش وه‌گووره‌ى ئه‌و ده‌ستووریشه‌ نریاسه‌"ناوچه‌یل ناكوكى له‌سه‌ر". ماناى ئه‌وه‌سه‌ وه‌گووه‌رى ده‌ستوور حكوومه‌ت به‌غدا چه‌نیگ ده‌سڵات دیرێد له‌بان كه‌ركووك حكوومه‌ت كوردستانیش بایه‌سه‌ ئه‌وه‌نه‌ ده‌سڵات له‌بانى داشتوود، ئنجا بایه‌سه‌ بوى بودجه‌گه‌یشى وه‌ هاوبه‌ش له‌وه‌رده‌س هه‌ولێر وبه‌غدا بویاتاد.

وه‌ل ئه‌وه‌یشا سامانه‌ نه‌فتیه‌گه‌یشى چه‌نیگ به‌غدا ده‌سڵات له‌بانى دیرێد حكوومه‌ت هه‌رێم كوردستانیش بایه‌سه‌ ئه‌وه‌نه‌ ده‌سڵات له‌بانى داشتوود، وه‌لى لایه‌ن كوردى وه‌ ته‌واوى ئه‌و خاڵ و هه‌قه‌ خسته‌سه‌ كنار و كرده‌سه‌ى غه‌ڵه‌ت دویه‌م له‌ مه‌سه‌له‌ى مامڵه‌كردن وه‌ل دوسیه‌ى ناوچه‌یل داوڕیاگ وه‌تایبه‌ت له‌ كه‌ركووك.

 

شایه‌ت له‌یرا پرسیار ئه‌وه‌ بكریه‌ێدو بویشن ماناى ئه‌وه‌سه‌ ك به‌غدایش بایه‌سه‌ ده‌سڵات له‌بان مه‌خموور و شه‌نگاڵ و خانه‌قى داشتوود، وه‌لى ئه‌و له‌یوا نیه‌، چوینكه‌ وه‌گووره‌ى مادده‌ى 140 ده‌ستوور عراق بایه‌س بوى تا 31/12/2007 ربفراندۆم له‌بان چاره‌نویس ناوچه‌یل داوڕاى بكریاتاد، یه‌یش خه‌تاى حكوومه‌ت عراقه‌ نه‌ك لایه‌ن كوردى. ئنجا مه‌عقولیش نیه‌ ئه‌و ناوچه‌یله‌ ك زوورم مه‌ردمه‌گه‌یانیش كوردن ده‌نگ بیه‌نه‌ بوین ناوچه‌گه‌یان له‌بان كوردستان.

 

غه‌ڵه‌ت دویه‌میش ئه‌وه‌ بوى ك كورد غه‌ڵه‌ت گه‌ورایگ كرد ك ئه‌و ناوچه‌یل وڵات خوه‌یه‌ خسته‌ ژیر گفتوگوو، چوینكه‌ گشت به‌ڵگه‌یل تاریخى و جوگرافى ئسپات كوردستانیه‌ت ئه‌و ناوچه‌یله‌ كه‌ن.

 

راسه‌ رچمه‌یل عراق وه‌سه‌به‌ب ئاڵشتكردن دیموگرافیا تواسیان مه‌رز جوگرافى كوردستان ئاڵشت بكه‌ن، وه‌لى ئه‌وساو ئیسه‌یش وه‌سه‌به‌ب وه‌رگرتنه‌وه‌ى ئه‌و ناوچه‌یله‌ له‌ڕوى جوگرافیه‌و دیموكرافیاى ئه‌و ناوچه‌یله‌ راسه‌و كریه‌ێد، ئنجا كورد كیشه‌ وه‌ل وجوود نه‌ته‌وه‌ى جیاوازا نه‌یرێد له‌بان خاك كوردستان، به‌ڵكوو كیشه‌ وه‌ل دیارى نه‌كردن مه‌رز وڵاته‌گه‌ى دیرێد، ك ئه‌ویش له‌ساڵه‌یل شه‌سه‌و تائیسه‌ دیاریترین كیشه‌ى كورده‌.

 

راسترین تاریفیش ئه‌را ده‌وڵه‌ت عراقیش ئه‌وه‌سه‌ ده‌وڵه‌ت فیدراڵى عراق ده‌وڵه‌تیگه‌ ك پیكهاتگه‌ له‌ دو وڵات: عراق و كوردستان. ئنجا بایه‌سه‌ ئه‌ویش له‌ده‌ستوور بچه‌سپیه‌ێد ك هه‌رچه‌نى فره‌یش باس ئى مه‌سه‌له‌ كردیم، وه‌لى كه‌س گووش له‌لیمان نه‌گرت و ئه‌نجامه‌گه‌یشى كیشه‌یل ئیسه‌و ئاینده‌س.

 

ئاكۆ محه‌مه‌د

ج