عادل په‌نجشه‌مه‌: تابلۆگانم گوزارش له‌ خه‌و و خه‌یاڵ خانه‌قین و كوردستان كه‌ن

شفق نيوز

بواره‌گانیه‌وه‌ هه‌ر له‌ جوانى سروشت و شیوه‌یل جوان ئاده‌میزاد تا ڕه‌سێده‌ ناو دڵ و ده‌روین و هووش ئاده‌میزاد وه‌گشت هه‌ست و شعووره‌گانیه‌وه‌ جوور خوه‌شى و ته‌نگى و مه‌ینه‌تى و سه‌ختى و شێتى و هووشدارى و ته‌نانه‌ت خوسه‌ و كینه‌ت و وه‌ى جووره‌ بووده‌ ئاینه‌ یا جه‌مه‌كیگ ك ئه‌و هه‌مگه‌ هه‌ست و شعووره‌ ڕه‌سنێده‌ چه‌و و دڵ و هووش و ده‌روین ته‌ماشاكه‌ر و هیلیده‌ى زیاتر له‌ى ژیانه‌ بفامێد و شوون و جیگه‌ى خوه‌ى له‌تى بوینیده‌وه‌...

دیاریشه‌ ك هونه‌ر شیوه‌كارى و ڕه‌سمكردن هه‌وه‌جه‌ى ها وه‌ به‌هره‌ یا مه‌وهبه‌یگ خودایى و ئمجا ئه‌زموونیگ دویر و دریژ و سه‌خت ئه‌را زیاتر بره‌وداین وه‌و به‌هره‌ و پشتقایمكردنى وه‌خوه‌نستن و كووشش و هه‌وڵ ته‌قه‌لا و شه‌ونه‌خه‌فى و ژان ومه‌ینه‌تى ك هونه‌رمه‌ند له‌وه‌ر هه‌ستیارى خوه‌ى له‌گشت كه‌سێگ زیاتر وه‌لیه‌و مامه‌ڵه‌ت كه‌ید و وه‌لیه‌و ژیه‌ید...

یه‌كیگ له‌و هونه‌رمه‌نده‌یله‌ ك خاوه‌ن به‌هره‌ و ئه‌زموون خاسیگه‌ له‌ى بواره‌ هونه‌رمه‌ند شیوه‌كار عادل په‌نجشه‌مه‌س ك تابلۆگانى و ئه‌زموونه‌ هونه‌ریه‌گه‌ى جامه‌كیگه‌ ئه‌را نیشانداین خه‌و وخه‌یاڵ و خواست و ئومید و مه‌ینه‌تى شاره‌گه‌ى خانه‌قین و كوردستانه‌ ڕه‌نگینه‌گه‌ى...

شه‌فه‌ق وه‌ده‌رفه‌ت خاسیگ زانسته‌ى ك سه‌ردان ئى هونه‌رمه‌نده‌ بكه‌ید له‌ شار خانه‌قین و له‌ناو ئه‌و كارخانه‌ى هونه‌رى گه‌ورا ك ناو په‌یمانگاى هونه‌ره‌ جوانه‌گان خانه‌قین هه‌ڵگردیه‌ و باوه‌ش گه‌رم خوه‌ى ئه‌را هونه‌ردووسه‌یل وازكردیه‌ و ساڵانه‌ ده‌یان هونه‌رمه‌ند له‌تى ده‌رچن.

له‌سه‌ره‌تا داوا له‌ هونه‌رمه‌ند عادل په‌نجشه‌مه‌ كردیمن خوه‌ى زیاتر وه‌ میوانه‌یل ماڵپه‌ڕه‌گه‌مان بناسنێد و ئه‌ویش وه‌ى جووره‌ هاته‌زووان:

ناو ته‌واوم:"عادل مه‌حموود په‌نجشه‌مه‌، له‌ ساڵ 1963 له‌ شار خانه‌قین هاتمه‌سه‌ دونیا و چه‌و له‌بان خانه‌قین وئه‌ڵوه‌ن وهونه‌ر وازكردمه‌، خوه‌نین سه‌ره‌تایى له‌ سه‌ره‌تا وه‌زووان كوردى خوه‌نیمه‌ و ئمجا بویه‌سه‌ عه‌ره‌بى و هه‌رله‌یوا ناوه‌ندى و دویاناوه‌ندییش له‌ شار خانه‌قین ته‌واوكردمه‌ و ئه‌را خوه‌نین باڵایش چویمه‌سه‌ كۆلیج هونه‌ره‌یل جوان له‌ به‌غدا و له‌ ساڵ 1990 به‌ش شیوه‌كارى ته‌واوكردمه‌، ئیسه‌یش جیگر به‌ڕێوه‌به‌ر په‌یمانگاى هونه‌ره‌یل جوان شار خانه‌قینم، ك له‌ ساڵ 2004 له‌ لایه‌ن حكوومه‌ت هه‌رێم كوردستانه‌وه‌ وازكریایه‌ و وه‌ زووان كوردى چه‌ن به‌شیگ هاتى ك ساڵانه‌ ده‌یان قوتابى له‌تى ده‌رچوود و به‌شدارى كه‌ید له‌ به‌رزه‌وكردن ئاست هونه‌رى له‌ شار خانه‌قین و ده‌وروبه‌رى".

زیاتریش ئویشى:"هه‌ر له‌مناڵیه‌وه‌ هه‌وه‌سم وه‌لاى هونه‌ر ڕه‌سمكردنه‌وه‌ بویه‌ و به‌هره‌ى هونه‌رى داشتمه‌ و له‌گشت چالاكیه‌یل مه‌دره‌سى له‌ گشت قوناغه‌گان به‌شدارى كردمه‌ و هه‌میشه‌ خه‌ڵات و به‌ڵگه‌نامه‌ى ڕیزلێگرتن وه‌رگردمه‌".

له‌لى پرسیمن چ ڕێبازیگ هونه‌رى په‌یڕه‌وى كه‌ید و چوین كاره‌یل هونه‌ریید ئه‌نجام ده‌ید ئه‌ویش له‌ جوواوا وت:"له‌سه‌ره‌تاى خوه‌نین ئه‌كادیمییم وه‌ره‌و هونه‌ر سوریالى چویم و قه‌ڵه‌مڕه‌نگ  چوو وه‌كار تیه‌رم له‌ ڕه‌سمكردن چوینكه‌ وه‌ باوه‌ڕ من قه‌ڵمڕه‌نگ چوو خاسترین ئامرازیگه‌ ئه‌را ته‌عبیركردن و چویین وه‌ره‌و ناو دونیاى وه‌رین باوه‌ته‌یل ئنسانى وه‌ تایبه‌تى ورسێتى و بیمارى و نه‌خوه‌شى و ڕه‌گه‌زپه‌رستى و جه‌نگ و قڕانكردن وه‌جه‌م و جینۆساید".

له‌باوه‌ت ئه‌و پێشانگایه‌یله‌ ك نمایشیان كردیه‌ و باوه‌ت تابلۆگانى ئویشید:"پیشانگایه‌یل فره‌یگ داشتمه‌ چ شه‌خسى بوود و چ هاوبه‌ش، وه‌لى گرنگنترینیان ئه‌وه‌ بوى ك له‌ ساڵ 1999 پیشانگایگ شه‌خسى داشتم له‌ شار به‌غدا و له‌ سه‌نته‌ریگ هونه‌رى له‌ ژیر ناونیشان (چاو)، له‌ورا وه‌زوور و ناڕازى قه‌بوول كردن له‌ ئاخرین سویت (جناح) تابلۆگانم نمایش بكه‌م ئه‌را ماوه‌ى یه‌ك هه‌فته‌ و منیش له‌تى چه‌ن تابلۆیگ هه‌ڵوژانم ك باس له‌ ژان و مه‌ینه‌تى ملله‌ته‌گه‌مان كردیان و له‌وانه‌یش كاره‌ساته‌گه‌ى هه‌ڵه‌بجه‌ و مه‌ینه‌تیه‌گان شاره‌گه‌م خانه‌قین و چه‌ن باوه‌تیگتر، له‌ شوون ئه‌وه‌گ ئاست هونه‌رى تابلۆگانم دین و ته‌ماشاكردن مه‌ردم فره‌یگ هاتنه‌سه‌ ته‌ماشاكردنیان، تابلۆگانم هاوردن ئه‌را یه‌كم سویت ئه‌و گالێرى گه‌ورا و له‌ هه‌مان وه‌خت خه‌ریك نمایش كردن پێشانگاى هونه‌رى فه‌ره‌نسى بوین و فه‌رمان دریا سه‌نته‌ره‌گه‌ وه‌گشتى ئه‌را هونه‌رمه‌نده‌یل فه‌ره‌نسى چووڵ بكریه‌ید، وه‌لى وه‌ته‌نیا تابلۆگان به‌نده‌ نه‌ود ك تا 30 زیاتر له‌ورا نمایش كریان و وه‌ختى چویم ئه‌را ئه‌ورا له‌ شوون مانگیگ  پیشوازى گه‌رمیگ له‌لیم كریا و هه‌ر له‌ورایشه‌ چه‌وم كه‌فته‌ ڕووژنامه‌نویس و ڕووشنهویر و ره‌خنه‌گر گه‌ورا ماموستا حسب الله یحیى ك تا دیه‌م ناسیه‌م و باوه‌ش كرده‌پیما و وه‌ك ڕه‌فیق و دووس نزیكیگ وه‌لما خوه‌ش و دش كرد و ده‌سخوه‌شى فره‌یگ له‌لیم كرد و وته‌ پیم ك باوه‌تیگ له‌بان تابلۆگاند له‌ ڕووژنامه‌ى (العراق) نویسانمه‌... هه‌ر له‌ورایشه‌ چه‌وم كه‌فته‌ باڵیۆز وڵات توونس ك ئه‌ویش كاره‌گانم فره‌ وه‌دڵى بوید و مكیسم كرد ئه‌را سه‌ردان وڵاته‌گه‌ى و نمایشكردن تابلۆگانم".

له‌باوه‌ت ئاست هونه‌رى له‌ شار خانه‌قین هونه‌رمه‌ند عادل په‌نجشه‌مه‌ ئویشى:"شار خانه‌قین یه‌كیگ له‌و شاره‌یله‌سه‌ ك شماره‌ى هونه‌رمه‌نده‌یلى له‌ گشت بواره‌یل هونه‌ر فره‌س و ناوده‌ركردیه‌ و ده‌یان هونه‌رمه‌ندمان له‌ ئاست جه‌هانییشه‌وه‌ ناوده‌ركردنه‌ ك مایه‌ى شانازى گشت كورد و كوردستانه‌، وه‌لى وه‌داخه‌و خود شار خانه‌قین شاریگ به‌دبه‌خته‌ و كاره‌ساته‌یل گه‌ورایگ تویشى هاتیه‌ و كاریگه‌رى گه‌ورایگ له‌بانى داشتیه‌ ... ها له‌هویرم وه‌ختى جه‌نگ ناوبه‌ین عیراق و ئیران به‌رپا بوى و شاره‌گه‌مان كه‌فته‌ ژیر بوردومان تووپخانه‌ى ئیران بڕیگ له‌مه‌ردمه‌گه‌ى ناچاربوین له‌ترس گیان خوه‌یان ومناڵه‌یلیانا شار بیلنه‌جى و ڕوى بكه‌نه‌ ناوچه‌یلیگ ئارامتر، هه‌ر له‌و وه‌خته‌ كتاب حكوومى ڕه‌سمییگ له‌لایه‌ن ڕژیم به‌عسه‌وه‌ هات ئه‌را شاره‌گه‌ له‌تى فه‌رماندا ك نه‌یلن ئه‌وانه‌گ سه‌رخوه‌یان هه‌ڵگردنه‌ جاریگتر بانه‌و ئه‌را ناو شار وماڵ و موڵك خوه‌یان و ده‌یان فه‌رمان قه‌ره‌قۆشى تره‌ك، وه‌لى ئه‌یه‌ وه‌رج له‌ ڕمیان ڕژیم دیكتاتۆرى بوى و له‌ شوون ڕمیانیشى شاره‌گه‌مان كه‌فته‌ ناو ئه‌و ناوچه‌یل داوڕیایه‌ له‌ كوردستان ك ماده‌ى 140 ده‌ستوور گرێده‌وه‌ى وه‌لى وه‌ڕاى من ماده‌ى 140 بویه‌سه‌ ده‌ردو به‌ڵا و په‌تاى تاعوون ئه‌راى، چوینكه‌ له‌لایه‌ن ئیداریه‌وه‌ هیمان سه‌ر وه‌ پارێزگاى دیاله‌س ك هویچ هه‌وڵیگ نیه‌ید ئه‌را خزمه‌تكردن ئى شاره‌ و تا ڕووژ ئمڕوو لایگ له‌لیه‌و نه‌كردیه‌... داوا له‌ حكوومه‌ت كوردستانیش كه‌م وه‌گووره‌ى خواست بڕه‌سێده‌ هاناى ئى شاره‌ و قه‌ره‌بوو ئه‌و ساڵه‌یله‌ بكه‌ید ك خانه‌قین له‌تى له‌ گشت چشتى ناهمى كریاوید... ئه‌را نموونه‌ ئه‌و خوه‌ندكاره‌یله‌ ك خوه‌نین ئاماده‌یى ته‌واو كه‌ن ناچارن له‌ دیاله‌ و به‌غدا و پارێزگایه‌یل باشوور خوه‌ندن باڵایان ته‌واو بكه‌ن ك ئه‌رك فره‌ سه‌ختیگه‌ هه‌م ئه‌را خوه‌یان و هه‌م ئه‌را كه‌سوكاریان، ئه‌وه‌یشه‌ بایه‌سه‌ ڕووشنه‌و بكه‌م ك وه‌بان (قه‌بول مركزى) له‌ هه‌رێم كوردستان له‌ زانكۆ و په‌یمانگایه‌یل هه‌رێم كوردستان قه‌بول نیه‌كریه‌ن هه‌رچه‌نى ك زوورمیان خوه‌نین ئاماده‌یى وه‌زووان كوردى ته‌واوكردنه‌".

له‌كووتایى هونه‌رمه‌ند عادل په‌نجشه‌مه‌ ئویشى:"هه‌وڵ ده‌یمن پیشكه‌ش ئه‌و كاره‌ بكه‌یمن ك خزمه‌ت خاسیگ بڕه‌سنێده‌ شاره‌گه‌مان و وه‌رده‌وامى ده‌یمنه‌ به‌خشش خوه‌مان له‌خاتر ئه‌و جه‌ماوه‌ر باوه‌فامانه‌ ك هه‌رچه‌نى تویش پشتگووشخستن و ناهمى كردن هاتیه‌ واز له‌ كوردستانیه‌ت خوه‌ى نه‌هاوردیه‌ ونیه‌تیه‌رید و داوا له‌ كاروه‌ده‌سه‌یل هه‌رێم كوردستانیش كه‌م وه‌رج له‌وه‌گ بنووڕنه‌ به‌رژه‌وه‌ندیه‌یل تایبه‌ت خوه‌یان لایگ له‌ ملله‌ت ئى شاره‌ بكه‌ن و هه‌وڵ بیه‌ن له‌گشت مه‌یدانیه‌گه‌وه‌ كوومه‌كى بكه‌ن چوینكه‌ هه‌م شار و هه‌م مه‌ردم خانه‌قین شایسته‌ى گشت خزمه‌تكردنیگن".

 

دیدار / ماجد سوێره‌مێرى