ره‌سانن و به‌رزه‌وبوین تون وتیژى

شفق نيوز

 

رووژانه‌ له‌وڵاتیگ جوور هۆڵه‌ندا، رویداگ خودكوشى و كوشتن مناڵه‌یل و تون و تیژى خیزان و جووره‌ها چشته‌یل تر رویده‌ید، وه‌لى ره‌سانن و دام وده‌زگایه‌یل حكوومى و كوومه‌ڵایه‌تیه‌یل ئه‌و وڵاته‌ وه‌گووره‌ى هه‌وجه‌و سیاسه‌تیگ ئاقڵانه‌و زانستیانه‌ ره‌فتار و هه‌ڵسووكه‌فت وه‌ل ئه‌و هه‌واڵه‌یله‌ كه‌ن.

هه‌ر له‌وه‌ر ئه‌وه‌یش دوینید ره‌سانن فره‌ وه‌ هوشیاریه‌و ئه‌و رویداگه‌یله‌ جیواز ئه‌كا، ئه‌ویش وه‌ جووریگ نه‌ سه‌ڵامه‌تى گشتى و نه‌ مه‌عنه‌ویات هاووڵاتیه‌یل بخاده‌ مه‌ترسى و نه‌یش بووده‌ مۆدێلیگیش ئه‌را به‌رهه‌مهاوردن تاوانه‌یل تر. ئنجا نوڕید له‌ى حاڵه‌ته‌ پۆلیس و ده‌زگایه‌یل مقه‌یه‌تیكردن خیزان و ره‌سانن و ده‌سڵات سیاسى له‌ى رویه‌و تووڕیگ هاوكارن له‌ چوارچیوه‌ى پیاده‌كردن ستراتیجییگ نیشتمانى و ئه‌قڵانى ك ئه‌ویش مقه‌یه‌تیكردن ئاسایش سایكۆلۆجى كوومه‌ڵگاو ژیان گشتیه‌.

وه‌لى ئه‌وه‌ك له‌ ره‌سانن و كوومه‌ڵگاى ئیمه‌ رویده‌ید، وه‌ ته‌واوى چه‌واشه‌ى ئه‌وجووره‌ سیاسه‌ت و هه‌ڵسووكه‌فت و ره‌فتاره‌یله‌سه‌و تون وتیژى بویه‌سه‌ به‌شیگ سه‌ره‌كى ره‌ساننه‌یل ئیمه‌، ئه‌ویش نه‌ك ته‌نیا له‌ڕوى هه‌ڵسووكه‌فتكردن وه‌ل كاره‌سات و رویداگه‌یل كوومه‌ڵایه‌تى، به‌ڵكوو وه‌ل بار سیاسى و گرژه‌وبوینى ك رووژه‌یلیگ ره‌سیده‌ كنار ته‌قینه‌وه‌و رخه‌وبردن هاووڵاتیه‌یل ئى هه‌رێمه‌. مایه‌ى سه‌رسوڕمه‌نینه‌ ك رووژنامه‌و ره‌ساننه‌یل جووره‌ها هه‌واڵ و مانشێته‌یلیگ بڵاوه‌و كه‌ن و لیوایلیوو پڕه‌ له‌ هانداین تون وتیژى سیاسى و زه‌نگ له‌یه‌كترازیان و دروسكردن ره‌سمیگ ناشرین باره‌گه‌ ك فره‌جار مه‌كته‌به‌یل سیاسى و لایه‌نه‌یل په‌یوه‌ندیدار و ته‌نانه‌ت كه‌سایه‌تیه‌یلیش بایه‌سه‌ دویاخر ئاشكراى بكه‌ن ك مه‌سه‌له‌گه‌ له‌یوا نه‌ویه‌، ك یه‌یش بویه‌سه‌ دیارده‌یگ و ره‌سانن دروسى ئه‌كا له‌ى وه‌خته‌یله‌.

له‌ هویچ ره‌ساننیگ ئه‌زمووندار له‌ى دونیا، جوور لاى ئیمه‌ داستان تون وتیژى كوومه‌ڵایه‌تى و كوشتن و خودكوشى وه‌بى له‌وه‌رچه‌وگرتن مه‌سه‌له‌ى كوومه‌ڵایه‌تى نیه‌چووده‌ بان لاپه‌ڕه‌ى رووژنامه‌یل. بیگومان ئمڕوو له‌سایه‌ى فه‌یسبوك و تویته‌ر و یوتیوب و ماى سپه‌یسه‌و هه‌ر كه‌سیگ و له‌پشت لاپتۆبیگه‌و له‌ ماڵه‌گه‌ى خوه‌ى نیشتگه‌و تویه‌نید بووده‌ ده‌زگایگ ره‌سانن و دى وه‌خاس و خراو په‌یام خوه‌ى بڵاو بكا.

بیگومان ئى ناوه‌نده‌یلیشه‌ ئیسه‌ جوور روى وه‌ر ره‌ساننه‌ فه‌رمیه‌گه‌ن ك له‌ كوومه‌ڵگاى كورده‌وارى وتار تون وتیژى و یه‌كتر شكانن و په‌لامارداین و ته‌نانه‌ت شكانن نیشانه‌یل سیاسى و كوومه‌ڵایه‌تیه‌یلمانن له‌ساى بڵاوكردن چه‌نه‌ها دیمه‌ن و ره‌سم رخه‌وبه‌ر و تون وتیژى وه‌بى هویچ چه‌ودیرییگ .

ئنجا ئیسه‌ ك نزیكه‌و هه‌ڵوژاردن و كیشمه‌كیش وه‌ده‌سهاوردن فیشترین ده‌نگ و جه‌نگ سه‌ندووقه‌یله‌، دوینید ره‌سانن وه‌و سروشت ئیسه‌یه‌و بویه‌سه‌ سه‌كوویگ ئه‌را به‌رهه‌مهاوردن بار گرژى و دڵه‌ڕاوه‌كى هاووڵاتیه‌یل و تون تیژى فیشتر.

دڵسۆز حه‌مه‌

ج . أ