له‌ناونى دكتاتۆریه‌ت و دیموكراسیه‌ت!

شفق نيوز

و خوینمژ، ك ماوه‌ى زیاتر له‌35 ساڵ له‌حوكمڕانى هه‌ر له‌سه‌ره‌تاى نیشتنى له‌بان ته‌خت فه‌رمانڕه‌وایى ئاگر و ئاسن هاورده‌ كار له‌هه‌ناى ملله‌ت سته‌مدیه‌و هه‌ر جاریگ و جووریگ له‌زوڵمكارى په‌یڕه‌و كرد ده‌رهه‌ق چینه‌یل جیاجیاى كوومه‌ڵگاو نه‌وبه‌ره‌ى خوسه‌و كینه‌تیشى ڕشانه‌ كورده‌یل فه‌یلى و له‌ناوبردن وه‌جه‌م كرده‌ نسیویان و  له‌خاك باوگ وباپیره‌ى خوه‌یان وه‌ كووچ وه‌پیكردن زووره‌ملى گه‌وراترین تاوان ده‌رهه‌قیان ئه‌نجامدا ك تائیسه‌یش باج ئه‌و به‌دبه‌ختى و مه‌ینه‌تیه‌یله‌ ده‌ن، وه‌لى دویاى ئه‌وه‌یش له‌تویه‌م جه‌نگ و مرافه‌و كاولكارى زیاتر تویه‌م خه‌یر نه‌كاڵى و نه‌تواس هویچ وه‌ختى خه‌یر بایده‌ ڕى ملله‌ت عراق، ك هه‌ر ماوه‌یگ وه‌ل وڵاتیگا قه‌ومانه‌ى و هیز چه‌كدارى له‌وه‌رانوه‌رى هاورده‌ كار و سه‌ره‌تاى جه‌نگ هه‌یشت ساڵه‌ى وه‌ل ئیرانا ده‌س وه‌پیكرد و دویاى ئه‌وه‌یش داگیركردن كوه‌یت ك وه‌ پاریزگاى شماره‌ 19ى عراق داره‌ى قه‌ڵه‌م و بیجگه‌ ئه‌وه‌یش دریژه‌داین وه‌ملهوڕى و ركابه‌رى خوه‌ى وه‌ل وڵاته‌یل یه‌كگرتگ ئه‌مریكا، تا ئه‌وه‌ بوى كه‌مه‌ كه‌مه‌ حوكم دكتاتۆریه‌ت به‌عس له‌عراق كزه‌و بوى و ته‌خت ده‌سڵات له‌ق بوى و له‌نیسان 2003 وه‌یه‌كجارى رمیا.

ئیسه‌یش له‌ساى رژیم دیموكراسى و فیدراڵى و یه‌كێتى عراق تازه‌ هیمان ئه‌و دژایه‌تى و جه‌نگ و كوشتار و كاولكاریه‌ هه‌ر وه‌رده‌وامه‌و بگر زیاتریش كاره‌سات روى ده‌ێد له‌ئاكام مه‌سه‌له‌ى چینایه‌تى و ره‌گه‌زى و نه‌گونجیان لایه‌نه‌یل و دویرگرتن له‌خاڵه‌یل ده‌ستوور و نه‌وین متمانه‌و ژیرپاخستن هه‌قه‌یل ئاده‌میزادو چه‌پاوكردن دارایى وڵات و كۆنتترۆڵ نه‌كردن بار ئاسایش و سه‌قامگیرى و فه‌رزكردن به‌رژه‌وه‌ندى تایبه‌ت له‌بان به‌رژه‌وه‌ندى گشتى ملله‌ت و ...هتد. بیگومان هیمان جه‌نگ له‌ى وڵاته‌ نه‌وڕیاسه‌و، هویچ حزب ولایه‌نیگ نیه‌ به‌زه‌یى وه‌ملله‌تا باید. عراق دویاى رمیان رژیم دكتاتۆر و بنیاتناین عراقیگ تازه‌ نه‌خشه‌ ئه‌را چوینیه‌تى دژایه‌تیكردن كیشریاگه‌و هویچ حزبیگ ئاماده‌ نیه‌ به‌رژه‌وه‌ندى ملله‌ت له‌وه‌رچه‌و بگرێد و كووتایى وه‌ تون وتیژى باریه‌ێد، هه‌ر یه‌یش بویه‌سه‌ مایه‌ى ئه‌وه‌ك ته‌قینه‌وه‌ى رووژانه‌و كاره‌سات جوراوجوور شوون به‌خته‌وه‌رى و ئاسووده‌یى بگرێدو بنته‌مه‌ڵ وڵاته‌گه‌ له‌ژیره‌و خز بوودو نایده‌ داره‌ڕا.

هاووڵاتى عراقى هیمان له‌ساى دیموكراسى و ئازادى خوه‌شییگ وه‌چه‌و نه‌ینه‌، هیمان جه‌نگ و ویرانكارى هه‌ڕه‌شه‌ له‌ژیانیان ئه‌كا، زه‌نگ مه‌ترسى دڵه‌ڕاوه‌كى فره‌یگ دروس كردگه‌و كلیل ئاسووده‌یى گومه‌و چاره‌سه‌ریش مه‌حاڵه‌.

ئامانج سیاسى و جه‌نگ ناونى فراكسیۆنه‌یل له‌ڕاده‌ ده‌رچیه‌و حه‌یاو شه‌رم وه‌پیه‌و نه‌مه‌ندگه‌، ك بیگومان ئى جه‌نگ و ناكوكیه‌یلیشه‌ وه‌ زه‌ره‌د ملله‌ت ته‌واو بوودو ئه‌وه‌ك قانجاز له‌لى ئه‌كا ته‌نیا دوشمنه‌یل ئنسانیه‌ت و ده‌خاڵه‌تكاره‌یلن له‌كاروبار وڵات.

جه‌نگ سه‌رده‌م دیموكراسى له‌عراق كیشه‌و گرفته‌یل فره‌یگ له‌لى كه‌فته‌و، ده‌وڵه‌ت یاسا وه‌بى یاسایى ره‌فتار ئه‌كاو شه‌رعیه‌ت خوه‌ى له‌ده‌سداگه‌، چوینكه‌ تائیسه‌ پابه‌ند نیه‌ وه‌قه‌وڵه‌یل خوه‌ى و ئه‌و ریككه‌فتنه‌ ك له‌بانى ئمزا كرد. وه‌ل ئه‌وه‌یشا گشت حز ب و لایه‌نه‌یل كرده‌سه‌ دوشمن خوه‌ى و ئاماده‌ نیه‌ دگان وه‌هه‌قا بنه‌ێدو مامڵه‌ى ته‌كڕه‌وى كه‌ێدو له‌ته‌رازوى هه‌ق لاداگه‌ ك وه‌ بنیاتناین هیز تایبه‌ت هه‌ڕه‌شه‌ له‌به‌رژه‌وه‌ندى مه‌ردم بیده‌سڵات ئه‌كاو ئیسه‌یش دویا چالاكى ده‌وڵه‌ت یاسا ئاشكراو دیاره‌ ئه‌را گشت عراقیه‌یل ك وه‌ئاشكرا مه‌سه‌له‌ى چینایه‌تى و ڕه‌گه‌زى و نه‌ته‌وایه‌تى هاورده‌سه‌ وجوودو كه‌سه‌یلیگ نزیك خوه‌ى هاورده‌سه‌ كار ئه‌را دوشمنایه‌تیكردن پیكهاته‌یل به‌شدار له‌پرووسه‌ى سیاسى و له‌وانه‌یش دوشمنایه‌تیكردن لایه‌ن كوردستانى و ته‌سریحه‌یل ناشرین بڕیگ له‌وه‌رپرسه‌یل سه‌ر وه‌ ئئتلافه‌گه‌ى بویه‌سه‌ مایه‌ى شیوانن په‌یوه‌ندى ناونى هه‌ولێر وبه‌غدا وه‌مه‌هانه‌ى بى بنه‌ماو دویر له‌ڕاسى.

 

جه‌ماڵ ئه‌ركه‌وازى

ج