دویا فه‌رمانه‌یل ده‌وڵه‌ت، ده‌سكه‌فته‌، تا ترس له‌ دویدمان؟

شفق نيوز

هه‌ر وه‌و شیوه‌ ك له‌مسر و تونس روى دا، حكوومه‌ت عیراق چه‌ن ئجرائات و فه‌رمانه‌یل كوت و پڕیگ دا، له‌وانه‌یش وه‌رده‌وامیداین وه‌ كاركردن وه‌ كارت خوه‌راكى (بتاقه‌ى ته‌موینى) و قه‌ره‌بووكردن ئه‌و به‌ش خوه‌راكیه‌ ك له‌ كیس هاوڵاتیه‌یل چویه‌ وه‌ بڕیگ پویل و هه‌ڵه‌په‌ڵه‌كردن له‌ چاره‌سه‌ركردن ناكووكیه‌یل ناخوه‌یى و ته‌واوكردن فۆرمه‌ى وه‌زارى.

هه‌یشت ساڵ وه‌بان ڕمیان ڕژیم وه‌رین ڕه‌د بوى و هاوڵاتى عیراقى هیمان هاله‌ ژیر به‌نج پرۆژه‌یل خه‌یاڵى و فه‌رمانه‌یل و ئجرائات خاسه‌وكردن خزمه‌تگوزاریه‌یل و به‌رزه‌وكردن ئاست گوزران، و هه‌ردوگ ده‌سڵات ته‌شریعى و جیوه‌جیكردن هیمان وه‌گووره‌ى خواست و ئومید جاده‌ى عیراقى نیه‌، ك تیر بویه‌ له‌ قه‌وڵداین بیناكردن ملیۆنه‌ها یه‌كه‌ى نیشته‌جابوین و ده‌یان كارگه‌، و پیشخستن ئابوورى و نه‌هیشتن بیكارى و به‌رپاكردن شووڕشیگ له‌ مه‌یدان په‌روه‌رده‌ و كوومه‌ڵایه‌تى، وه‌لى هاوڵاتى عیراقى له‌ى ده‌رفه‌ت دیموكراتیه‌ له‌ شوون ڕمیان دیكتاتۆریه‌ت هویچ وه‌ده‌سى نه‌كه‌فتیه‌ ته‌نیا ئه‌وه‌ نه‌ود، ك ملیۆنه‌ها ده‌سگاى مۆبایل و كۆمپیوته‌ر و سه‌ته‌لایت په‌رش و بڵاوه‌و بویه‌ و بویه‌سه‌ مایه‌ى زیایه‌و بوین خه‌م و په‌ژاره‌ و ژانیان، وه‌ختى نووڕن ك جه‌هان ڕه‌سیه‌سه‌ چ ئاست به‌رزیگ له‌ پیشكه‌فتن و به‌رزى.

بیلا هه‌رچى ده‌سڵاته‌ بزانێ ك ملله‌ته‌یل خوه‌یان ڕیگه‌ى ناڕه‌زایى ده‌ربڕین و شووڕش گرنه‌ وه‌ر له‌خاتر ئه‌وه‌ ك بكه‌فنه‌ بان ڕیگه‌ى پیشكه‌فتن و ده‌سنیشانكردن هووكاره‌یل نه‌رێنى یا سلبى ك بوینه‌سه‌ ته‌گه‌ره‌ و ڕیگر له‌ كاروان پیشكه‌فتن ئاده‌میزاد، و دوباره‌ زینیه‌وكردن وژدانه‌یل مردى، تاگه‌ر مه‌رده‌یل گۆڕانكارى وه‌ده‌ور خوه‌یانه‌ و سویڕ نه‌خوه‌ن، و بكه‌فنه‌ شوون به‌رژه‌وه‌ندیه‌یل خوه‌یان و ئه‌و هه‌مكه‌ قوربانیه‌ ك دریا له‌ كیس نه‌یه‌ن، و نه‌خه‌نه‌ى لێژایى دووڵه‌یل زووران حزبى و سیاسى.

چه‌نى خوه‌ش بوى ئه‌گه‌ر ده‌وڵه‌ت بهاتیاد و سزاى كه‌مته‌رخه‌مه‌یل و سسه‌یل بیاتاد له‌ ئه‌ندامه‌یل په‌رله‌مان و حكوومه‌ت ك بازى وه‌ داهات و ماڵ وسامان عیراقیه‌یل كردن و چه‌نه‌ها میلیار دۆلار له‌لى دزین وه‌ مه‌هانه‌ى پرۆژه‌یل خه‌یاڵى و ئه‌وانه‌گ به‌شداریكردن له‌وه‌ ك ماده‌یل خوه‌راكییگ بیه‌نه‌ خوه‌رد عیراقیه‌یل ك تاریخیان وه‌سه‌ر چویه‌، بیجگه‌ له‌ كه‌مى ئه‌و ماده‌یله‌؟ چه‌نى خوه‌ش بوى ئه‌گه‌ر  حساو كتاو وه‌ل ئه‌و نوێنه‌ره‌یله‌و بكردیان ك ته‌نیا له‌ بوونه‌یل هاتیان ئه‌را په‌رله‌مان و مه‌عاش خانه‌نشینییش وه‌رگردن؟ چه‌نى خوه‌ش بوى ئه‌گه‌ر هه‌ر كاروه‌ده‌سیگ له‌ هه‌ردوگ ده‌سڵات قانوون نویسانن و جیوه‌جیكردن له‌خوه‌ى بورده‌ بویاتیاد و بڕ ئه‌و مه‌عاشه‌ ك وه‌ریگرید ئه‌را ملله‌ت ئاشكرا بكردیاد ك له‌ هویچ ده‌وڵه‌تیگ له‌وینه‌ى نیه‌ له‌وه‌ختیگ ك ئه‌و كاره‌ ئه‌نجامى دایه‌ ده‌/ یه‌ك ئه‌وه‌ نیه‌ ك هاوكاره‌یلى له‌ وڵاته‌یلیگتر ئه‌نجامى ده‌ن؟!

چه‌نى خوه‌ش بوى ئه‌گه‌ر ده‌وڵه‌ت لێكۆڵینه‌وه‌ یا ته‌حقیق بكردیاد له‌و ته‌عدا و چه‌واشه‌كاریه‌یله‌ ك له‌ بان قانوون ئه‌نجام دریانه‌ و له‌ دادگایه‌یلیگ ئاشكرا و واز  تا عیراقیه‌یل گشتیان بزانن كى هه‌قیان خواردیه‌ و ده‌س دریژه‌وكردیه‌سه‌ بان دارایه‌یل مادى و مه‌عنه‌ویى؟

ئه‌و فه‌رمان و ئجرائاته‌یل دویاییه‌ له‌ لایه‌ن ده‌وڵه‌ت، هه‌رچه‌نى ك له‌ شوون شعووركردنى وه‌ مه‌ترسى هاتیه‌، قه‌ت هاوسه‌نگ و هاوشان ئه‌وه‌ نیه‌ ك له‌ كیس هاوڵاتیه‌یل چویه‌ له‌ ئاكام نه‌ڕه‌سین ماده‌یل كارت خوه‌راكى وه‌پیان، وه‌ختى مناڵیان له‌ شیر ناهمى كریا، یا ئه‌و ماده‌یل خوه‌راكى سه‌ره‌كیه‌ جوور ئارد و برنج و شه‌كه‌ر ك له‌لیان بڕیا.

ئه‌وه‌گ له‌ چه‌ن ده‌وڵه‌تیگ روى دا و روى ده‌ید، زه‌نگ مه‌ترسیه‌ و شووڕش دژ وه‌ دیكتاتۆریه‌یته‌یله‌ ك وه‌ ڕویپووش دیموكراتیه‌و خوه‌یان كردنه‌سه‌ ناو مه‌یدان سیاسى، و ئه‌را ساڵه‌یل دویر و دریژیگ ، وه‌ده‌م و دگان ده‌سڵات گردنه‌سه‌ چنگ ، ئه‌یه‌ گشتى ده‌نگ هاوار دادپه‌روه‌رانه‌ى ئه‌و كه‌سه‌یله‌سه‌ ك ته‌حه‌دا و ڕوى وه‌ڕوى بارووه‌زع ئاسایشى بوین و تویش مه‌رگ هاتن له‌ ناو جاده‌یل وه‌خاتر ئه‌وه‌گ ده‌نگ بیه‌نه‌ عیراق تا ئى په‌رله‌مانتاره‌یل و كاروه‌ده‌سه‌یله‌ نوێنه‌رایه‌تیان بكه‌ن، نه‌ك بوونه‌ خاوه‌ن ئمتیازات و پویل و ده‌سڵات، ئه‌وه‌ بیجگه‌ زاڵ بوین به‌شبه‌شه‌وكردن یا محاصصه‌ ك فه‌رمانبه‌ره‌یلیگ ڕه‌سانه‌ ده‌سڵات، هویچ كارشناسى وپسپۆرییگ نه‌یرن ك بتویه‌نن ئى پۆسته‌یله‌ وه‌ربگرن و بووه‌نه‌ى ڕى و نیه‌زانن هویچ كاریگ خاس بكه‌ن، ئه‌ویش وه‌كارنه‌كرن وه‌ بنه‌ماى ئایه‌م گونجیاى له‌ شوون گونجیاى و له‌هویره‌وبردن به‌رژه‌وه‌ندى هاوڵاتیه‌یل.

هه‌ست و شعوور نیشتمانپه‌روه‌رى مرد و دیموكراسى زنیه‌چاڵ كریا؛ ملله‌ته‌یلیش له‌خه‌وهه‌ڵسیان و له‌جیاتى ئه‌وه‌گ ئه‌وسا خه‌ریك هتاف كیشان بوین  ئه‌را سه‌رۆك فه‌رمانده‌ و (قائد زه‌روره‌)، ده‌رچوین ئه‌را ناو جاده‌یل و ڕوى وه‌ڕوى مه‌رگ و زوڵم و زوور بوین و داواى دادپه‌روه‌رى و گوێڕیان وه‌ره‌و خاستر كردن وه‌ك ئه‌وه‌گ له‌ ده‌وڵه‌ته‌یل عه‌ره‌بى دوینیمنه‌ى و دى وه‌خت ئه‌وه‌ هاتیه‌ كار بكه‌یمن وه‌خاتر به‌خته‌وه‌رى وشادى هاوڵاتیه‌یل و ئاڕاسته‌كردن عیراق ئه‌را بان ڕیگه‌ى دیموكراسى و دادپه‌روه‌رى و هه‌ست و شعووركردن وه‌ وه‌رپرسیاریه‌تى.

 

فه‌ره‌يدون كه‌ريم مه‌له‌ك

هه‌ڵه‌وگه‌ردانن: ماجد سوره‌مێری