جایڵه‌یل و په‌ره‌وه‌پیداین توانا له‌ هه‌رێم كوردستان

شفق نيوز

و بایه‌خ ده‌نه‌ پیان، و ئاسووه‌یل نوویگ، له‌ زانست وه‌ فراوانى، ئه‌رایان وازكه‌ن، تاگه‌ر پسپۆرى و توانایان په‌ره‌ بسینى. و یه‌یشه‌ وه‌ خاسى شكیه‌یده‌ مل بیناكردن و پیشكه‌فتن نیشتمان. هه‌ر له‌وه‌ر ئه‌وه‌یشه‌سه‌ ك سه‌ركردایه‌تى كوردستانى به‌رنامه‌یل تایبه‌ت وه‌ په‌ره‌وه‌پیداین توانایه‌یل جایڵه‌یل، و یه‌یشه‌ هه‌نگامیگه‌ گرنگ وخاس له‌لایه‌ن سه‌ركردایه‌تى كوردستانى, و شایان باسه‌ ك دكتۆر به‌رهه‌م ساڵح سه‌رۆك حكوومه‌ت هه‌رێم كوردستان له‌ ساڵ 2009، له‌ ئان هه‌ڵمه‌ت هه‌ڵوژاردن لیست كوردستانى، قه‌وڵ دا وه‌ جایڵه‌یل ك جیوه‌جیكردن به‌رنامه‌یل په‌ره‌وه‌پیداین توانا، بووده‌ یه‌كیگ له‌ ئه‌وله‌ویات حكوومه‌ت. و له‌ى وه‌ختیشه‌ ئى قه‌وڵه‌ كریاسه‌ واقعیگ ڕاسكانى و ئه‌وه‌سه‌ حكوومه‌ت هه‌رێم كوردستان وژارده‌یگ له‌ جایڵه‌یلمان ئه‌را ده‌یشت وڵات كلكردیه‌، ئه‌را ته‌واوكردن خوه‌نین باڵایان، له‌ به‌رزترین زاكۆه‌یل جه‌هان. و وه‌زیر خوه‌نین باڵاى هه‌رێم ئاماژه‌ وه‌وه‌داس ك قوناغ یه‌كم ئى به‌رنامه‌ 700 كه‌س گردیه‌سه‌و, و له‌بان ئه‌وه‌یشه‌ جه‌ختكرد ك ئه‌و ته‌ڵه‌به‌یله‌ ك قوناغ دویم گریده‌یانه‌و له‌وه‌ ك له‌ سسته‌م ئه‌لیكترۆنى و پێوه‌ر یا مقیاسیگ زانستى و گرده‌وكردن خاڵ وه‌ ڕیگه‌ى ڕكابه‌رى سه‌ركه‌فتن و ئى سسته‌مه‌ ك له‌لایه‌ن وه‌زاره‌ته‌گه‌وه‌ كار وه‌پیكریاس، سسته‌م ناوده‌وڵه‌تى شه‌فاف و دادپه‌روه‌رانه‌یگه‌.
سه‌ركردایه‌تى كوردستان ئه‌وه‌یشه‌ خستیه‌سه‌ وه‌رچه‌و ك پیشكه‌فتن تواناى جایڵه‌یل هووكاره‌ى وردبینى و دیقه‌تیان كه‌ید له‌ كاركردن و پسپۆرى نوویگ هووكاره‌یان كه‌ید؛ و یه‌یشه‌ بنه‌ما و بنه‌ڕه‌تیگه‌ ئه‌را بیناكردن هه‌رێم وه‌ ڕیگه‌ى وه‌به‌رهاوردن یا ئستسمار  و ئاوه‌دانكردن، و جایڵه‌یل بڕبڕه‌ك پشت به‌رزه‌وكردن ئاست ئاوه‌دانكردنن، وه‌ ڕیگه‌ى ئه‌و زانست و زانیاریه‌یله‌ ك له‌ به‌رنامه‌ى په‌ره‌وه‌پیدان توانایه‌یل وه‌ریگردنه‌، ئه‌وه‌ بوى له‌ هه‌ولێر پایته‌خت هه‌رێم كوردستان ئه‌و ڕیوڕه‌سمه‌ وه‌ڕیه‌و چوى وه‌ ئاماده‌بوین دكتۆر به‌رهه‌م ساڵح سه‌رۆك حكوومه‌ت و زه‌ڵماى خه‌لیلزاد سه‌فیر ئه‌مریكى وه‌رین له‌ عیراق  و كونسوڵگه‌ره‌یل و نوێنه‌ره‌یل وڵاته‌یل له‌ هه‌رێم و سه‌رۆك زانكۆه‌یل هه‌رێم. و له‌ ئان ئه‌و ڕیوڕه‌سمه‌ سه‌رۆك حكوومه‌ت پیرووزبایى له‌و ته‌ڵه‌به‌یله‌ كرد ك له‌ قوناغ دویم به‌رنامه‌گه‌ سه‌ركه‌فتنه‌ ك شماره‌یان 690 كه‌س بوى و یانه‌ روى كه‌نه‌ ده‌یشت هه‌رێم ئه‌را ته‌واوكردن خوه‌نین باڵایان.
جایڵه‌یل كوردستانیش مایه‌ى شانازى ملله‌ت كوردن و سه‌ركردایه‌تى كوردستان هویچ كه‌مته‌رخه‌مییگ نیشان نه‌یایه‌ له‌ بایه‌خ داین وه‌ كێشه‌ و گیروگرفته‌یلیان و هه‌ستكردنى وه‌وه‌گ جایڵه‌یل چه‌وه‌ڕیى كه‌ن وه‌تایبه‌تى ده‌رچویه‌یل (خه‌ریج)ه‌یلیان. هه‌ر له‌وه‌ر ئه‌وه‌یشه‌ وه‌زاره‌ت خوه‌نین باڵاى هه‌رێم گشت توانا و كه‌ش و هه‌وایگ ئاماده‌كردیه‌ ئه‌را وه‌رده‌وامبوینیان له‌ وه‌رگردن زانست و زانیارى چ له‌ ناو و چ له‌ ده‌یشت هه‌رێم كوردستان بوود. و یه‌یشه‌ وه‌ كاریگ نیشتمانى دریه‌یده‌ قه‌ڵه‌م و ئه‌وه‌ نیشان ده‌ید ك حكوومه‌ت چه‌نى هووڵیه‌ ئه‌را ڕووڵه‌یل كورد و چوینكه‌ حكوومه‌ت هه‌رێم كوردستان، حكوومه‌ت گشت ڕووڵه‌یل ملله‌ت كوردستانه‌، و پیشكه‌فتن هه‌رێم و وه‌به‌رهاوردن و ئاوه‌دانكردن و زانست ودابینكردن ژینگه‌یگ خاس و گونجیاى ئه‌را جایڵه‌یل كورد ك وه‌رپرسیارى گه‌وراى تاریخى و نیشتمانیه‌ كه‌فتیه‌سه‌ سه‌رشان حكوومه‌ت هه‌رێم. چوینكه‌ جایڵه‌یلمان له‌ سه‌رده‌م حوكم دیكتاتۆرى ناهمى كریاوین له‌ نعمه‌ت زانست و ته‌واوكردن خوه‌نین باڵایان له‌ وڵاته‌یل پیشكه‌فتى ، وه‌لى سه‌ركردایه‌تى كوردستانى ئه‌وه‌ دوینى ك ئه‌رك سه‌رشانیه‌ خزمه‌ت وه‌ جایڵه‌یل بڕه‌سنید و سه‌رپه‌رشتییان بكا وه‌تایبه‌ت له‌ لایه‌ن خوه‌نین و زانست و هووكاره‌كردن وه‌ گشت شیوه‌یلى و حكوومه‌ت هه‌رێم وه‌رده‌وامه‌ له‌ى مه‌یدانه‌ ك وه‌شیوه‌ى خاسیگ ئاماده‌ى جایڵه‌یل كه‌ید ئه‌را وه‌رگردن زانیارى و پسپۆرى و ئه‌زموونه‌یل خاس وه‌ڕیگه‌ى دریژه‌داین وه‌ خوه‌نین باڵا ئه‌را ئاماده‌كردن كادره‌یل خاوه‌ن توانا ك بتویه‌نن خزمه‌ته‌یل خاسیگ بڕه‌سنن ك هه‌رێمه‌گه‌ پیش بخه‌ید و كار ئه‌را په‌ره‌سه‌ندن و به‌رزه‌وبوینى بكا.
مه‌حه‌مه‌د عه‌لى سه‌ماوى