شهفهق / تێژهو بوین قسیهیل له راگهیاندن و قسیهكردنهیل سیاسی ناونی وهرپرسهیل
عراقی و توركیا، خوهی ئهڵكیشاگهو بان.ئهی تنهوبوینه دویای وه هات ك بڕێگ له وهرپرسهیل تورك وه تایبهت له باوهت بڕیارگرتن جیگر سهرۆك كۆمار تارق هاشمی ك ئهوهیشه ئهرا نیشانهگرتن لایهنێگ تایبهت هاته سهرزووان، دهس وهپێ كرد.
یهكێگ له كارناسهیل ئهو قسهیهلهگ رهجب تهیب ئهردۆغان سهرۆك وهزیرهیل توركیا له باوهت سهرۆك وهزيرهیل عراق نوری مالكی كرد وه (شهڕ قسیه) ناوی نا ك مالكی وه یه تاوانبار ئهكا ك ها له شوون یهگ فتنهو ئاشوو مهزهوی بنهیدهو و وت "ئهگهر ئهی چنه چشتێگ روی بهید، توركیا بێدهنگ نامێنێد".
ئهردۆغان وت "له هاڵێگ وه وڵاتهیلێگ نه له دویر و نه له نزیكهو ك وهل عراقا پهیوهندێگ نهیرن وه خهێرهاتنیان كهین، توركیا ك هاوسای عراقه وه یه تاوانبار كهین ك دهس ئهدهی له كاروبار ناوخوهی ئهی وڵاته، ئه یه چوین لهیهكیهو ئهدهین و وهسف كهین؟!".
ئهی تهسریحهیله دویای بوخت كردن وه تارق هاشمی وه دهست داشتن له ئۆپراسیۆنهیل تیرۆریستی هاتنه ك بویه مایهی كوشتن بڕێگ له وهرپرسهیل دهس وه پێ كرد، ههر لهو وهختهسه ك هاشمی وهل سیاستمهدارهیل توركا پهیوهندی خاسێگ داشتیه!.
دویای دهركردن بڕیار دهسگیر كردن هاشمی، ئهردۆغان وه بهرپابوین جهنگ مهزهوی وریایی دا، له هاڵێگ نوری مالكی ئهی قسیهیل ئهردۆغانه چوی دهسدان له كاروبار ناخوهی عراق له قهڵم دا.
دهوڵهت ئهنكارا وهرجله یه راگهیاندیه ك هاشمی ههروهختێگ بتواید تویهنێد وه توركیا پهنا بویهد، وهلی ئهی مهسهله وهل مزاج وهرپرسهیل عراق، ك توان هاشمی له بهغدا دادگایی بكریهید، نیهسازێد.
ئهردۆغان رووژ سێشهممه له پهرلهمان توركیا له وهردهم نۆینهرهیل پهرلهمان وت: مالكی ها له تهقڵا ئهرا داگیرسانن جهنگ مهزهوی و له ورایوهر ئهی چنه چشتێگیش ئیمه بێدهنگ نیهوسیم. هویچ ری نهرێد تا ئیمه بێدهنگ بمینیم، چوین ك ئیمه سنوورهیل هاوبهشێگ دیریم و رووژانه وهل یهكا هایمه پهیوهندی.
سهرۆك وهزیرهیل توركیا وت: ئیمه له وهرپرسهیل عراقی توایمن و چهوهرێ ئهوه كهیمن تا وه دروس كردن میكانیزمێگ ك هویچ بووێگ تایفهیی وه پێیهو نهود نوا له داگیرسانن ئاگر جهنگ مهزهوی بگرن تا ئیمهیش ئهی چنه چشتێگ نهوینیمن.
ئهردۆغان قسیهیل مالكی وه گهن وهتن وهسف كرد و وت: ئهگهر ئهی چنه جهنگێگ روی بهێد، كارهساتێگ لهلێ پێا بوود و توركیایش گرێدهو وهر.
مالكی له دیدارێگ تهلڤزیۆنی وت: دهس داشتن توركیا له كاروبار ناوچهگه ئهرا وانیش كارهسات له شوون خوهی ئهیرێد. وهلی جیگر سهرۆك پارت دادوگهشهپێدان توركیا ئهی قسیهیله دویر له هویرێگ ئازا زانێدان و لهوهردهوامی ئهی شهڕهقسهیلیشه نۆینهر خوهی له عراق لهوهر نارازی بوین لهی قسیهیله بانگ كرد تا نارهزای بوین دهوڵهت توركیا بڕهسنیده دهوڵهت عراق.
خوزهیر خوزاعی جیگر سهرۆك كۆماریش وت: قسهیل ئهردۆغان گاڵدهرهو دویره له پهیوهندی دووڵات هاوساو موسهڵمان و برا ك ئومید دێریمن ئهی قسیهیله كاریگهریگ له بان پهیوهندیهیلهی ههردو وڵات نهیاشتوود.
خوزاعی له دیداریگا وهل نۆینهر توركیا له بهغدا یونس دیمیرار وت: بایهد پهیهوهندیهیل مێژویی عراق و توركیا بپارێزیهیدو له وتن ئهی جووره قسیهلیگیش ك كارگهری گهن ونیگاتیڤ له سهر پهیوهندیهیل ههردولا دیرێد بایهد دویرهو بكهفیمن.
ئیمه یه وه ههوجه نیهزانیم تاگهر كهسیگ ئیمه فێربكا ك چوین وهل ئهی چنه جهنگیگا روی وه ڕوی بویمن!. چوین ك هه وهرپرسهیل عراقی بوین ك ئاگر جهنگ مهزهوی له عراق كوشتنهو، ئیمه ههر ئهو جووره ك له كاروبار ناوخوهیی هویچ وڵاتێگ دهس نیهیمن، خوهشمان ئهیاد كهس ترهكیش دهس له كاروبار ناوخوهی وڵاتمان نهید.
نۆینهر توركیایش له عراق وهت: م لهی ههست عراقیهیله فامم و ئهرا یهیشه راپۆرت خوهم له سهرێ ئهرا ئهنكارا كل كهم و تهمام تهقڵاێ خوهم كهم تا ئهی كێشه چارهسهر بكریهید.
وهرپرسهیل عراقیش وتن: ئیمه وه هویچ لایهنی ئهی مافه نیهیمن له كاروبار وڵاتهگهمان دهس بهید، ئهڵبهت ئهگهر ئهی جووره كێشهگیش روی بهێد وه هویر و هۆشیاری تهمامهو وهلیا روی وهروی بویمن.
ههر له ههمان وهخت له عراق ناكووكێ له باوهت دهسخستن وه ناو كاروبار ناخوهی هاوسایل عراق چوی: توركیاو ئیران ههس، هاوهختیش پارهتهیل سیاسی بهشدار له حكوومهت ناوهندی، توركیا وه دهسخستن وه ناو كاروبار ناوخوهی عراق تاوانبار كهن و لیست عراقیهیش ئیران وه دهسخستن وه ناو كاروبار ناوخوهی عراق تاوانبار ئهكا.
ئهڵبهت قسیهیلێگیش بوخت وه ژنراڵ قاسم سولهیمانی فهرماندهی سوپای قودس ئیران كریهید ك له قسهیل خوهی وتیه: عراق و باشوور لوبنان هانه ژێر فهرمان حكوومهت تاران، وهلی ئیران له رێ میدیای خوهیهو ئهی قسیهیله رهتهو كردیه.
قسیهیل ئهردۆغان بویه ههو وهگ نوری مالكیش توركیا وه دهسخستن وه ناو كاروبار ناوخوهی عراق تاوانبار بكا.
تهحسین شێخلی قسیهكهر وهناو وهزارهت ناوخوهی عراق، لهی باوهته وه "شهفهق نیوز" وت: ئیمه له رێ وهزارهت دهرهوهی عراق ناڕهزایهتی خوهمان لهسهر قسیهیل سولهیمانی وه ئیران رهسانیمهو له وڵاتهیل هاوسامانیش توایمن له كاروبار ناوخوهیی وڵات ئیمه دهس نیهن.
وهلی وهرپرسهیل ئیران له رێ میدیای خوهیانهو ئهی قسیهله رهدهو كردن و وتنه: كۆمار ئیسلامی ئیران له كاروبار ناوخوهیی هویچ وڵاتێگ لهوانهیش عراق دهس نیهید.
شهیخلی له وهردهوامی قسیهیلێ ئویشێ: ئیمه دویای دهرچین ئهمریكا وه هویچ وڵاتێگ ئهی دهرفهرته نیهیم تا له كاروبار ناوخوهی وڵاتگهمان دهس بیهن، ئیمه له رێ كهناڵهیل دیپلۆماتیك وه هۆشیای تهمامهو وهل ئهی چنه مهسهلهیلا رهفتار كهیم.
قسیهیل سولهیمانی وهرجله رهد بوین له لای ئیرانهو رفلكسهیلێگ لهدویای خوهی هاورد ك یهكێگ له وانه رفلكس موقتهدا سهدر سهرۆك رهوت سهدر بوی ك وت: ئهی قسیهیله جی قهبووڵ كردن نین.
وهلی لیست عراقیه ك سهركردایهتی ها وه دهس ئهیاد عهلاوی ههر جوور دهسخستن وه ناو كاروبار ناخوهی وڵات ردهو ئهكا.
ناهده داینی نۆینهر لیست عراقیه له پهرلهمان عراق وه "شهفهق نیوز" وت: قسیهیل سولهیمانی دروون و راس نین، ئهی قسیهیله تهنيا چوی پهیامێگ ئهرا ئهمریكا بوی ك نیشان بهیهن له ناو عراق نفووز دیرن.داینی ئویشێ: ئیمه له سهرۆك وهزیرهیل عراق تواسیم ك جوواو ئهی قسهیله بهیدن چوین ك وهرپرسیاری دویارووژ ئهی قسیهیله ها له مل حكوومهت. ئیمه چوی دهوڵهتێگ ئهی قسیهیله جددی ناگریم، وهلی له وڵاتهیل هاوسایش خوازیم ك له كاروبارناوخوهیی ئیمهیش دهس نیهن، ههرچهن ئهی جووره قسهیلێگ بووده مهمهر هاندان بڕێگ گرووپهیل ك ئیمه ئهی چنه چشتێگیش ناخوازیم.
| < پێشتر | دواتر > |
|---|
