ماڵه‌وه‌ هه‌واڵ جێنده‌ر تویڕه‌ى زانایه‌یل دینى هه‌رێم كوردستان كه‌ید

شـه‌فــه‌ق نــیوز

جێنده‌ر تویڕه‌ى زانایه‌یل دینى هه‌رێم كوردستان كه‌ید

ئیمه‌یل چاپی بکه PDF
نرخاندنی به‌کارهێنه‌ر: / 0
خراپباش 
شه‌فه‌ق/ ڕاپۆرت
ئه‌و پرۆژه‌ قانوونه‌ ك په‌رله‌مان كوردستان ڕه‌دكریا و زاراوه‌ یا مسته‌ڵه‌ح جێنده‌ر له‌تى بوى بویه‌ مایه‌ى

كیشمه‌كیش فراوانیگ له‌ناوبه‌ین ناوه‌نده‌یل دینى و سیاسى و یه‌یشه‌ هیشت سه‌رۆك هه‌رێم كوردستان مه‌سعود بارزانى قه‌بوول وه‌پى نه‌كه‌ید و ئه‌را په‌رله‌مان كلیه‌و بكه‌ید تا هاماركردن یا ته‌عدیلات بخه‌یده‌ بانى.

له‌ى باوه‌ته‌ ئوسامه‌ جه‌میل ئه‌ندام ئه‌نجوومه‌ن نوێنه‌ره‌یل عیراق سه‌ر وه‌ لیست یه‌كگرتوو ئسلامى خوه‌شحاڵى خوه‌ى نیشاندا له‌باوه‌ت هه‌ڵوێسته‌گه‌ى سه‌رۆك هه‌رێم و له‌ په‌یوه‌ندییگى وه‌ل ماڵپه‌ڕ شه‌فه‌ق ئویشى :" كیچشه‌گه‌ له‌ قانوونه‌گه‌ نه‌وى، به‌ڵكوو له‌ زاراوه‌ى جێنده‌ر ك هویچ پێناسه‌ یا ته‌ریف گشتلاگریگ نه‌یرى، چونكه‌ ئه‌و پێناسه‌یله‌ ك ئه‌راى نویسیانه‌ هه‌م خاس هاتیان و هه‌م خه‌راو، له‌وه‌ر ئه‌وه‌ بوى ك زانایه‌یل ئسلامى و جه‌ماوه‌ر كوردستان ناڕه‌زایه‌تى نیشاندان ، چونكه‌ جاده‌ى كوردستانى پابه‌نده‌ وه‌ راسپارده‌گان دین ئسلام".

زیاتریش وت : ئى زاراوه‌ له‌ ته‌رجه‌مه‌ عه‌ره‌بیه‌گه‌ى ده‌قه‌گه‌ نه‌نویسیاوید ، به‌ڵكوو ته‌نیا له‌ ده‌قه‌ كوردیه‌گه‌ هاتیه‌، و یه‌یشه‌ ئه‌وه‌ نیشان ده‌ید ك شایه‌ت مه‌عنایه‌یل شاریاییگ له‌پشتى بوود".

و ئاماژه‌یش وه‌وه‌دا ك :" زیاتر له‌ 50 پێناسه‌ یا تعریف هه‌س ئه‌را زاراوه‌ى جێنده‌ر، ته‌نانه‌ت جه‌هان ڕووژئاواییش پێناسه‌ى ته‌واویگ ئه‌راى نه‌نایه‌".

ئه‌وه‌یشه‌ ڕووشنه‌وكرد ك :" زووان كوردى زووان ده‌وڵه‌مه‌نیگه‌ و زیاتر له‌ 45 میلیۆن وه‌پى قسه‌كه‌ن ، و تویه‌نیمن زاراوه‌یگتر له‌جیاى دابنه‌یمن".

شایان باسه‌ ك توێژه‌ره‌یل یا باحسه‌یل ئسلامى زاراوه‌ى جێنده‌ر وه‌وه‌ شیه‌و كردن ك مه‌عناى لاوردن جیاوازى بایۆلۆجى ناوبه‌ین ژن و پیاو هاله‌تى و جیاوازى ناوبه‌ینیان ڕه‌ته‌وكه‌ید، و هه‌رله‌یوا هه‌ر ڕه‌گه‌زیگ واز له‌و ڕه‌گه‌زه‌گه‌ بارید وه‌و مه‌عنا ك پیاو وه‌ل پیاو كفایه‌ت خوه‌ى سینید و ژنیش وه‌ل ژن.

له‌ لاى خوه‌یه‌و ئاسۆ كه‌ریم سه‌رۆك لوجنه‌ى په‌یوه‌ندیه‌گان و ڕووشنهویرى له‌ په‌رله‌مان كوردستان له‌ په‌یوه‌ندییگى وه‌ل ماڵپه‌ڕ شه‌فه‌ق  ئویشى:" وه‌زاره‌ت ڕووشنهویرى و جایڵه‌یل له‌ هه‌رێم ئه‌را په‌رش وبڵاوكردن ڕووشنهویرى یه‌كسانى له‌ ناو كوومه‌ڵگا كار كه‌ید وه‌ل بایه‌خداین وه‌ چالاكیه‌یل ڕووشنهویرى و هونه‌رى ژنانه‌".

زیاتریش وت :" مه‌قسه‌د له‌ زاراوه‌ى جێنده‌ر  جووره‌ كوومه‌ڵایه‌تیه‌گه‌یه‌، وه‌لى بڕیگ ناوه‌ند  ده‌سكردنه‌ شیه‌وكردن زاراوه‌گه‌ وه‌شیوه‌یگ تر، و باس له‌ چه‌واشه‌یى وه‌ل دابونه‌ریته‌یل و  ڕاسپارده‌ و بنه‌ما به‌رزه‌گان ئسلام كردن".

ئه‌وه‌یشه‌ ڕووشنه‌وكرد ك :" سیفه‌ت و تایبه‌تمه‌ندیه‌یل ڕه‌گه‌زى ، و وه‌زیفه‌یل مناڵهاوردن نه‌گۆڕن له‌ گشت وه‌خت و شوونیگ و ئاڵشت نیه‌ون، وه‌لى له‌ جووره‌ كوومه‌ڵایه‌تیه‌گه‌ى هه‌میشه‌ جیاوازى كه‌فیده‌ تى له‌ لایه‌ن ڕووشنهویرى و بنه‌ماگانه‌وه‌ و هه‌میشه‌ وه‌ل وه‌خته‌و گوێڕیه‌ید ، ئه‌را نموونه‌ وه‌رجله‌ بیس ساڵ چشت ئه‌ڵاجه‌وییگ بوى  ئه‌گه‌ر ژینیگ بوینستیاید سه‌یاره‌ بڕانیاتاد، وه‌لى له‌ى وه‌خت حازریه‌ بویه‌سه‌ كار ئاساییگ".

ئه‌وه‌یشه‌ ڕووشنه‌وكرد ك :" پیاوه‌یل دینى و ئسلامیه‌یل سیاسى ده‌سكردنه‌ شیه‌وكردن ئى زاراوه‌ وه‌ شیوه‌یگ ك بویه‌ مایه‌ى تویڕه‌بوین جه‌ماوه‌ر هه‌رێم كوردستان چونكه‌ كوومه‌ڵگاى كورده‌وارى كوومه‌ڵگایگ ئسلامیه‌".

جه‌ختیش له‌بان ئه‌وه‌كرد ك :"هاوسه‌رگیرى وه‌ل هاوڕه‌گه‌ز و ئه‌و شیوه‌گانتر له‌ خێزانه‌یل ناجوور له‌ هه‌رێم كوردستان وجوود نه‌یرى ، چوینكه‌ ئیمه‌ وه‌ك ئۆرووپا نیمن، و مه‌سه‌له‌ى هاوسه‌گیرى ئاشكراو دیاریكریایه‌ له‌لامان، جوور ئه‌وه‌گ له‌ قنوون بار كه‌سایه‌تى و مه‌ده‌نى هاتیه‌".

له‌ لاى خوه‌یه‌و لانه‌ ئه‌حمه‌د ئه‌ندام په‌رله‌مان كوردستان له‌ په‌یوه‌ندییگى وه‌ل ماڵپه‌ڕ شه‌فه‌ق له‌ى باوه‌ته‌ ئویشى:" ئه‌و جێنده‌ره‌ ك له‌ى قانوونه‌ باسى كریاس جووره‌ كوومه‌ڵایه‌تیه‌گه‌یه‌ ، نه‌ وه‌ك بڕیگ له‌ پیاوه‌یل دینى و خوتبه‌خوه‌نه‌یل مزگفته‌یل".

 

زیاتریش وت ك :" گه‌ن حالى بوینیگ له‌باوه‌ت ئى زاراوه‌ ڕوى دا ، و بایه‌س بوى ك پێناسه‌ یا تعریف زاراوه‌ییگ ئه‌راى دانریه‌ید وه‌ختى خریا وه‌رده‌م په‌رله‌مان هه‌رێم ، نه‌ وه‌و جووره‌ وه‌پى باید ك تویش شیه‌وكردن و ئجتهادكردن باید". و جه‌ختیش له‌بان ئه‌وه‌كرد ك :" سه‌رۆك هه‌رێم كوردستان وه‌ى قانوونه‌ قه‌بوول نه‌كرد و فه‌رماندا ئه‌را په‌رله‌مان كلیه‌و بكریه‌ید تا ڕووشنتر و ئاشكرایه‌و بكریه‌ید".

 

یاسر عماد

Share/Save/Bookmark
 

radio shafaq live

رادیۆ شه‌فه‌ق 102FM

گۆڤاری گوڵ سوو 89

كتێبخانه‌ی ئه‌ليكترؤنی

مــێـژوو

شيعر وئه‌ده‌ب

SEARCH